[ 64 ] الف . الوصية المعروفة به ترتيب الطبّ [ 4852 ]
به دست ابن ابى اصيبعه ( 1 / 26 ) رسيده است .
آغاز : « ينبغى أن يكون المتعلم للطب في جنسه حرا » .
نسخه : تبريز ، ملى ( 11 ) 3606 ( 726 ه ، نك : نشريه ، 4 / 311 ) ؛ تهران ، دانشگاه ، 10 / 1667 ، ش 2830 ( گ 11 - 10 ، 1279 ه ) .
[ 65 ] ترجمهى فارسى [ 4853 ]
نسخه : تهران ، دانشگاه 283 ( گ 96 پ - 95 پ ، 1288 ه ، نك : فهرست ، 3 / 702 ) .
ترجمهى آلمانى : « 1 » به كوشش روزنتال ، در : تداوم ، ص 254 - 253 .
[ 66 ] ب . ما عهد عليه بقراط الحكيم إلى أهل صناعة الطبّ [ 4854 ]
( آنچه بقراط حكيم به كسانى كه به فن پزشكى مىپردازند وصيت كرده است ) .
آغاز : « واجب على من يريد الدخول في صناعة . . . » .
نسخه : راغب 1482 ( گ 179 پ - 178 پ ، 1136 ه ، نك : ريتر - والتسر ، ص 806 ) ؛ شهيد على 2095 ( گ 2 ر - 1 پ ، ق 9 ه ) ؛ با عنوان سر الطّب در مونيخ 275 ( با حروف عبرى ) . اصل يونانى اين نوشتهى مجعول مفقود شده است . زودهوف ق 5 يا 6 م را تاريخ تأليف آن مىداند ، نك : « پيشبينى بيمارى بر پايهى بروز بثورات جلدى كه " اسرار بقراط " يا " جعبهى عاج " نام گرفته و آن را به بقراط منسوب داشتهاند » « 2 » ، در :
Archiv f . Gesch . d . Med .
، 9 / 1916 م / 116 - 79 ؛ دربارهى نسخههاى متعدد ترجمهى لاتينى نك : ديلس ، 1 / 55 ؛ قس : اشتاين اشنايدر ، ترجمههاى اروپايى ، ص 19 .
[ 67 ] ج . از يك كتاب وصية ظاهرا دو ترجمه موجود است [ 4855 ]
ترجمهى قديمتر از موسى بن خالد الترجمان ( د : احتمالا ح ق 2 ه / 8 م ، نك : ابن نديم ، 244 ) است با عنوان وصية ابقراط إلى كافة الاطباء .
نسخه : وهبى ( 2 ) 1485 ( گ 15 ر - 13 پ ، ق 10 ه ) .
ترجمهى ديگر شايد از حنين باشد و موسوم است به الرسالة القبرية .
نسخه : پاريس 2868 ( گ 194 - 192 ، 718 ه ، نك : واژدا ، 427 ) ؛ كتابخانهى بريتانيا ( 5 ) 5862 ( ق 12 ه ، نك : فهرست توصيفى ، ص 46 ) ؛ لندن ولكام
Or . 8
( گ 53 ر - 51 پ ، 1241 ه ) ؛ حيدرآباد ، آصفيه ، طب ( 5 ) 224 ( 1025 ه ، نك : فهرست مشروح ، 2 / 90 ) ؛ رامپور ، 1 / 480 ، طب 223 ( در مجموعه ) ؛ قاهره ، دار الكتب ، طب 1781 ؛ همان ، طلعت ، طب 550 ( گ 165 ر - 162 پ ، 887 ه ) ، 594 ( گ 205 ر - 204 پ ، 859 ه ) ؛ الازهر ( 71 ) 7394 ( نك : مجلة معهد المخطوطات العربية ، 5 / 248 ) ؛ با
هامش
( 1 ) . از افزودههاى مندرج در انتهاى ج 3 .
( 2 ) ." Die pseudohippokrati sche Krankheitsprogno stik nach dem Auftreten von Hautausschl gen , , Secreta Hippocragis''ode r , , Capsula eburnea''benannt " .