[ 45 ] ب . از ابو الفرج بن طيّب ( د : 435 ه / 1043 م ) ، نك : ابن ابى اصيبعه ، 1 / 241 [ 4833 ]
نسخه : به احتمال زياد در بيروت ، كتابخانهى سن ژوزف ، 281 موجود است ( 232 گ ، ق 11 ه ) .
از آن گذشته ، على بن رضوان ( د : 453 ه / 1061 م ) فوائد في الاخلاط را تأليف كرده است . ( نك :
ابن ابى اصيبعه ، 2 / 104 ، نيز نك : كمبريج
Dd . 12 . 1
( گ 213 پ - 198 ر ، ق 8 ه ، نك : براون ، ش 1386 ، ص 308 ) .
[ 46 ] 7 . كتاب قاطيطريون يا حانوت الطبيب [ 4834 ]
، نك : ليتره ، 3 / 336 - 272 ؛ ديلس ، 1 / 11 ؛ ونريش ، 109 ؛ اشتاين اشنايدر ، ش 9 ) ، كارگاه پزشك . توصيفى دقيق از محتواى كتاب را ابن ابى اصيبعه ( 1 / 32 ) در اختيار ما مىگذارد .
وى همچنين از طريق جالينوس عقيدهى بقراط مبنى بر اينكه مطالعهى نوشتههاى او را با اين كتاب آغاز بايد كرد ، براى ما بازگو مىكند . موضوع ترجمهى اثر به زبان عربى روشن نيست . به گفتهى ابن نديم ( ص 288 ) و ابن قفطى ( حكماء ، 95 ) . تفسير جالينوس بر اين نوشته بايد توسط حنين براى محمّد بن موسى ترجمه شده باشد كه با گفتهى شخص حنين مطابقت ندارد . حنين مىگويد كه شرح را به سريانى ترجمه كرده و فشردههايى از آن فراهم آورده است ، سپس اين كتاب از جانب حبيش براى محمّد بن موسى به عربى ترجمه شده است ( ترجمههاى آثار جالينوس ، ش 98 ) . پس قاعدتا بايد قول ابن نديم و در نتيجه ابن قفطى اشتباه باشد . اشتباه ديگرى هم در اين مورد از اشتاين اشنايدر سر زده است زيرا وى اين گفته را در مورد متن اصلى مىداند . از سوى ديگر ، ظاهرا ، اشتاين اشنايدر بر مبناى دستنويسى به گفتهى ابن قفطى مبنى بر اينكه عيسى بن يحيى مترجم متن است تكيه كرده است و اين چيزى است كه ليپرت آن را در چاپ انتقادى خود اصلاح كرده است . اين هم ممكن است كه متن و شرح از يك مترجم نباشند و ترجمهى متن به زمانى قديمتر راجع باشد .
نسخه : اياصوفيه 3632 ( گ 117 پ - 110 پ ، ق 7 ه ، نك : ريتر - والتسر ، ص 804 ) . در الحاوى ( 6 / 224 - 220 ) نقل شده ، قطعات بيشترى در همان ، 13 / 155 - 138 ، 221 .
چاپ ، تصحيح و ترجمه به انگليسى ، با مقدمه ، يادداشتها و واژهنامه به كوشش لاينز ، كمبريج ، 1968 م .
شرح :
[ 47 ] شرح جالينوس [ 4835 ]
نسخه : اسكوريال 845 ( گ 155 - 128 ، 586 ه ) .
[ 48 ] گزيدههايى از آن از على بن رضوان ( د : 453 ه / 1061 م ) با عنوان فوائد [ 4836 ]
نسخه : كمبريج
Dd . 12 . 1
( گ 241 ر - 226 پ ، ق 8 ه ، نك : براون ش 1386 ) . نقلقولهاى متعدد در الحاوى ، 13 / 156 - 138 .