مىشوند . در الحاوى بهندرت ( مثلا 10 / 290 - 289 ) از كتاب تياذق نقل مىشود : 1 / 31 ، 109 ، 135 ، 248 ؛ 2 / 144 ، 184 ، 250 ، 261 ؛ 3 / 27 ، 72 ، 117 ، 243 ؛ 4 / 53 ، 167 ؛ 5 / 56 ، 95 - 94 ، 158 ، 185 ، 189 ؛ 6 / 177 ، 188 - 187 ؛ 7 / 28 ، 78 ، 274 - 273 ، 298 - 297 ؛ 8 / 29 ، 58 ، 129 ، 154 ؛ 9 / 134 ؛ 10 / 26 ، 44 ، 106 ، 107 ، 165 - 164 ( قطعهاى نسبتا بزرگ ) ، 194 - 193 ، 202 ، 203 ، 215 - 214 ، 289 ؛ 11 / 44 ، 159 ، 247 - 246 ؛ 12 / 35 - 34 ؛ 14 / 229 ؛ 15 / 125 ؛ 16 / 43 ، 71 ؛ 19 / 408 ، همچنين نك : ابن قتيبه ، عيون ، 3 / 270 ، 276 ، 277 .
[ 537 ] 2 . قصيدة في حفظ الصحّة [ 5324 ]
قصيدهاى دربارهى بهداشت ، همراه با ترجمهى فارسى ابن سينا .
نسخه : بانكىپور ، 4 / 164 ، ش ( 3 ) 108 ؛ متن عربى با ترجمهى فارسى از عادل شيرازى ، تهران ، سازمان لغتنامهى دهخدا ( 8 ) 296 ( در مجموعه ، نك : نشريه ، 3 / 390 ، 412 ، 421 ) .
[ 538 ] 3 . كتاب إبدال الأدوية و كيفية دقّها و ايقاعها و إذابتها و شيء من تفسير أسماء الأدوية [ 5325 ]
مذكور در ابن ابى اصيبعه ، 1 / 123 .
[ 539 ] 4 . الفصول في الطبّ [ 5326 ]
ظاهرا خلاصهاى است از كنّاش وى .
نسخه : پاريس ، ذيل ، فارسى 139 ( گ 10 - 9 ، نك : واژدا ، 345 ) .
ابن جزّار ( نك : پس از اين ، ص 425 ) از وى در كتاب الاعتماد خود ( نك : فولگر ، كتاب اعتماد الادوية المفردة . . . « 1 » ، برلين ( رسالهى دكترى ) ، 1941 م ، مقدمه ، ص هفده ) و در زاد المسافر ( نك : دوگا ، « تحقيقى در رسالهى پزشكى ابو جعفر احمد » « 2 » ، در :
JA
، دورهى 5 ، 1 / 1853 م / 328 ) .
88 / وهب بن منبّه / 2091
وهب بن منبّه مورّخ ( د : 110 ه / 728 م يا 114 ه / 732 م ، نك : همين كتاب ، 1 / 434 ) ظاهرا با پزشكى و احكام نجوم هم ( نك : ج 6 ) سروكار داشته است . در قطعهاى دربارهى فيزيولوژى انسان ( « طبائع الانسان » ) كه ابن قتيبه ( عيون الاخبار ، 2 / 62 ) آن را به وى منسوب مىداند ، وهب بن منبه از اخلاط اربعه و اندامهاى اصلى انسان سخن مىگويد . شمار اندامهاى انسان به گفتهى او به 360 بالغ مىشود .
منابع : همچنين نك : همان ، 3 / 275 ؛ كوپف ، بودنهايمر ، قسمت تاريخ طبيعى . . . « 3 » ، ليدن ، 1949 م ، ص 34 - 33 .
هامش
( 1 ) .Der Liber fiduciae de simplicibus medicinis . . . .. ( 2 ) ." E ? tude sur le traite de medecine d'Abou Dj far Ah'mad ". ( 3 ) .The Naturel History Section . . . ..