تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ نگارش هاى عربى ( فارسى ) — صفحة 191

مساهمون:

ص١٩١
[ 354 ] 115 . كتاب في سياسة الصّحة [ 5142 ] رازى از آن به عنوان كتابى ياد مىكند كه به جالينوس منسوب است ، نك : الحاوى ، 1 / 246 ؛ 2 / 77 ، 218 ؛ 6 / 38 ؛ 9 / 136 ؛ 10 / 42 . [ 355 ] 116 . كتابى درباره‌ى شكستگى استخوان [ 5143 ] ( شايد يا درباره‌ى جا انداختن مفاصل ، مثلا . ظاهرا رازى در ج 13 الحاوى خود در كنار كتابى ديگر شبيه به آن ، كه منسوب به بقراط است ، از آن سود جسته است . وى پيش از يك قطعه‌ى تقريبا بزرگ ( الحاوى ، 13 / 95 - 187 ) مأخذ خود را كتابى ذكر مىكند كه به جالينوس منسوب است . قطعات ديگرى نيز ( همان ، 221 - 212 ) نقل شده است . حنين كتابى غير اصيل را درباره‌ى استخوان‌ها ( با عنوانى ديگر ) در ملحقات خود به
Pinax
ذكر مىكند ( نك : ش 160 ؛ مايرهوف ، « درباره‌ى نوشته‌هاى اصيل و غير اصيل » ، ص 540 ، ش 36 ) . هم‌چنين ممكن است اين اثر ، همان كتاب الجبر باشد كه ابن ابى اصيبعه ( 1 / 102 ) ذكر مىكند ، نك : مايرهوف ، همان ، ص 542 ، ش 60 . [ 356 ] 117 . كتاب في نهش الإنسان و الكلب غير الكلب [ 5144 ] درباره‌ى گزيدن انسان و سگى كه هار نيست . رازى از اين كتاب ياد مىكند و يادآور مىشود كه به جالينوس منسوب است ( نك : الحاوى ، 19 / 241 ، 248 ) . ابن ابى اصيبعه ( 1 / 103 ) رساله‌اى منسوب به جالينوس را با اين عنوان ذكر مىكند : رسالة في عضّة الكلب الكلب ( درباره‌ى گزيدن سگ هار ) . قس : مايرهوف ، « درباره‌ى نوشته‌هاى اصيل و غير اصيل » ، ص 544 ، ش 83 . [ 357 ] 118 . رسم الطبّ بالتجارب [ 5145 ] اين كتاب را رازى در الحاوى ، 4 / 162 - 161 ، 196 ؛ 13 / 36 ، 174 ؛ 19 / 161 ذكر مىكند . به احتمال زياد موضوع بر سر يكى از دو نوشته‌اى است كه حنين ( ش 157 ، 172 ) آن‌ها را ذيل الحاقات خود مىآورد : رسالة في الرسوم الّتى رسمها بقراط و مقالة في الرسوم ، « متفاوت از آن ( كتاب ) اصيل . . . » . [ 358 ] 119 . عرق النساء [ 5146 ] درباره‌ى دردهاى تهيگاه . رازى از اين رساله نام مىبرد و مانند بسيارى موارد ديگر اسم جالينوس را ذكر نمىكند . در موضعى از الحاوى ( 11 / 60 - 159 ) آمده « و في رسالته في عرق . . . » هم‌چنين ، نك : الحاوى ، 11 / 100 - 99 ، 103 ، 120 ، 152 ، 269 ، 272 . [ 359 ] 120 . كتاب الحبن [ 5147 ] درباره‌ى استسقا . منسوب به جالينوس است ، مذكور در الحاوى ، 13 / 46 .
تاريخ نگارش هاى عربى ( فارسى ) — صفحة 191 | فؤاد سزگين / مؤسسه نشر فهرستگان