شروع مناظره
بسم الله الرحمن الرحيم
پس از ستايش خداى يگانه ، درود و سلام بر پيامبرى مىفرستيم كه خداوند او را رحمت براى جهان و جهانيان قرار داد ؛ يعنى حضرت محمّد پيامبر عرب زبان و بر خاندان پاك و پاكيزهاش و بر آن دسته از يارانش كه فرمان بردارش بودند .
كتابى كه پيش روى داريد به نام « كنگرهء عالمان بغداد » است كه ملك شاه سلجوقى تمام عالمان شيعه و سنّى را به سرپرستى عالم بزرگ جناب وزير نظام الملك براى برگزارى اين كنگره گردآورد .
داستان از اين قرار است كه ملك شاه مردى متعصّب و خودكامه و بىتدبير نبود كه با تعصّب و كوركورانه از نياكان خويش پيروى و تقليد كند ، بلكه جوانى پژوهشگر و موفّق و نيز دوستدار دانش و دانشپژوهان بود ؛ البتّه با وجود اين حالات ، بسيار به دنبال خوشگذرانى و شكار نيز بود .
از سويى وزيرش نظام الملك مردى حكيم ، اهل فضل ، وارسته از دنيا ، پراراده ، دوستدار كارهاى