تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( مقدمه تاريخ ابن خلدون ) ( فارسى ) — صفحة 653

مساهمون:

ص٦٥٣
پيشگوييها از جعفر صادق ، ع ، و ديگر مردان بزرگ آن خاندان بطريق كرامت و كشف كه مخصوص اين گونه اولياست پديد آمده است . كتاب مزبور در نزد جعفر بود و آن را روى پوست گوساله‌اى نوشته بودند و هارون عجلى مطالب آن را از وى روايت ميكرد و در نسخه‌اى مىنوشت و آن را بنام پوستى كه بر آن نوشته شده بود ميخواندند زيرا جفر [ 1 ] در لغت بمعنى خرد است ولى رفته رفته اين نام بر آن كتاب اطلاق شد . و در آن كتاب تفسير قرآن و معانى غريبى كه از باطن آن مستفاد مىشود نيز مندرج بوده و از جعفر صادق روايت شده است ولى روايت آن كتاب پيوسته و متصل نيست و عين كتاب نيز ديده نشده است بلكه كلمات و خبرهاى شاذى كه به هيچ دليلى متكى نيست از آن در ميان مردم منتشر است . و اگر استناد كتاب به جعفر صادق ، ع ، درست باشد بىشك بهترين مستند خواهد بود خواه به خود او يا بمردان بزرگ خويشاوندش نسبت داده شود چه آنان از خداوندان كرامات‌اند و به صحت پيوسته است كه او ( جعفر صادق ) برخى از خويشاوندان خويش را از پيش از وقايعى كه در آينده براى آنان روى خواهد داد بر حذر مىداشت و پيشگويىهاى وى به صحت مىپيوست . او يحيى پسر عم خود زيد را [ 2 ] از مهلكه‌اى كه بدان دچار شد بر حذر داشت ولى پسر عمش از گفتهء وى سرپيچى كرد و دست بانقلاب زد و سرانجام در گوزكان كشته شد چنان كه قضيهء آن معروفست . و هر گاه كسانى جز خاندان پيامبر ، ص ، صاحب كرامت باشند شكى نيست آن خاندان كه متصف به علم و ديانت هستند و باخبار نبوت آگاه‌اند و مشمول عنايت خداى تعالى ميباشند بطريق اولى شايستهء كشف و كرامتند بسبب اصل كريمى كه شاخه‌هاى پاكش بر آن گواه‌اند . و گاهى در ميان خاندان پيامبر ، ص ، راست راست‌گمانيها و پيشگوييهاى بسيارى نقل مىشود بىآنكه منسوب به جفر [ 3 ] باشد . و در اخبار دولت عبيديان
هامش
[ 1 - ) ] جفر : بزغالهء چهار ماهه ( منتهى الارب ) . [ 2 - ) ] از « ينى » در ( ا ) و نسخهء ديگر : يحيى پسر عم خود . [ 3 - ) ] در ( ا ) احد .