و گروهى از طالبيان مانند خاندان حسن و خاندان حسين و خاندان جعفر در شهرهاى مزبور پراكندهاند و بر آن نواحى استيلا دارند ديگر در ساير نقاط جهان اثرى از عصبيت قريش يافت نميشود و آنها هم گروهها و طوايف باديهنشينى هستند كه در زادگاه خويش به وضع پراكندهاى بسر مىبرند و از لحاظ بسيارى فرمانروايان و افكار و عقايد گوناگون بهزارها گروه ميرسند . بنابر اين اگر ظهور اين مهدى صحيح باشد هيچ راهى براى آشكار شدن دعوتش به نظر نميرسد جز اينكه از آن خاندانها باشد و خدا دلهاى آنان را در پيروى كردن از او بهم نزديك كند و در نتيجه عصبيت و شوكتى بكمال براى وى ميسر گردد و بتواند گفتار خود را آشكار سازد و مردم را بدان وادار كند و گر نه در جزين صورت مانند اينكه شخصى فاطمى از آن خاندان بخواهد در يكى از نواحى جهان بدون عصبيت و لشكر و به صرف انتساب به آن خاندان بچنين دعوتى قيام كند بهيچرو پيشرفت نخواهد كرد و بموجب برهانهاى درست و استوارى كه در فصول پيشين آورديم چنين قيامى امكانپذير نخواهد بود .
و اما ادعاى برخى از عامه در اين باره پذيرفتنى نيست ، چه آنان ابلهانى بيش نيستند كه نه بزيور خرد آراستهاند تا بدان رهبرى شوند و نه دانشى دارند تا از آن بهره بر گيرند . آنها منتظر زمان ظهور آن فاطمى هستند بىآنكه منتسب بخاندانى باشد يا آنكه جايگاه درست آن را بدانند بتقليد از شايعاتى كه دربارهء ظهور مردى فاطمى در ميان مردم منتشر است و چنان كه ثابت كرديم بحقيقت امر آگاه نيستند .
و بيشتر ظهور فاطمى را از نواحى دور دست كشورها و كنارههاى جاهاى آباد مانند زاب در افريقيه و سوس در مغرب تعيين ميكنند و بسيارى از كسانى كه بصيرت ضعيف دارند توجه خود را به رباطى در ماسه از سرزمين سوس معطوف ميدارند [ و ميگويند فاطمى از آنجا ظهور خواهد كرد به گمان اينكه وى در آن رباط ديده شده است و تصور ميكنند كه مردم با وى در آنجا بيعت خواهند كرد ] [ 1 ]
هامش
[ 1 - ) ] ( ينى ) در بعض نسخ بجاى : يتحينون : يجيبون . يبحثون آمده است . از ( پ )