تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( مقدمه تاريخ ابن خلدون ) ( فارسى ) — صفحة 608

مساهمون:

ص٦٠٨
در كشتن دجال يارى ميدهد و در نماز بمهدى اقتدا مىكند . و در اين باره باحاديثى استدلال ميكنند كه ائمهء محدثان آنها را تخريج كرده‌اند . و كسانى كه منكر اين امرند دربارهء آنها سخن رانده و چه بسا كه با آنها ببعضى اخبار ديگر معارضه كرده‌اند . و متأخران از متصوفه در امر فاطمى طريقت ديگرى دارند و بنوع خاصى استدلال ميكنند و چه بسا كه در اين باره متكى به كشف ميباشند كه اصل و اساس طريقت آنانست . و ما هم اكنون در اينجا احاديثى را كه در اين باره نقل شده است ميآوريم و هم مطاعن [ 1 ] ( عيبجوييهاى ) منكران و مستندات آنها را ياد ميكنيم سپس بنقل سخنان متصوفه و عقايد و آراء ايشان در اين خصوص ميپردازيم تا نظر صحيح در اين باره آشكار شود ، انشاء الله تعالى . گروهى از پيشوايان علم حديث اخبار مربوط به مهدى را تخريج كرده‌اند كه عبارتند از ترمذ [ 2 ] و ابو داود [ 3 ] و بزار [ 4 ] و ابن ماجه [ 5 ] و حاكم [ 6 ] و طبرانى [ 7 ] و ابو يعلى موصلى [ 8 ] ، و اين گروه احاديثى را كه تخريج كرده‌اند بجماعتى از صحابه مانند على ، ع ، و ابن عباس و ابن عمر و طلحه و ابن مسعود و ابو هريره و انس و ابن حارث بن جزء نسبت داده و اسانيدى [ 9 ] آورده‌اند كه چه بسا منكران بر آنها خرده گرفته‌اند ، چنان كه هم اكنون آنها را ياد ميكنيم . چه در نزد محدثان معروفست كه جرح مقدم بر تعديل است از اين رو هر گاه در بعضى از رجال اسانيد عيبجويى
هامش
[ 1 - ) ] اصطلاح حديث است . [ 2 - ) ] ابو عيسى محمد ترمذى مؤلف يكى از صحاح ستة دربارهء حديث ، متوفى بسال 279 هجرى . [ 3 - ) ] ابو داود سلميان مؤلف مجموعه‌اى از احاديث . وى بسال 275 در بصره در گذشته است . [ 4 - ) ] ابو بكر احمد بن هارون بزار مؤلف مسند بزرگى از اخبار صحاح . در بصره متولد شده است و بسال 292 هجرى در زملة در گذشته است . [ 5 - ) ] ابو عبد الله محمد بن يزيد بن ماجة قزوينى از محدثان بزرگ و صاحب يكى از صحاح ستة كه بنام سنن ابن ماجهء معروفست . او بسال 209 متولد شده و در 273 در گذشته است . و رجوع بلغت نامهء دهخدا شود . [ 6 - ) ] محمد بن عبد الله بن محمد بن حمدويه معروف به حاكم نيشابورى صاحب تأليفات بسيار در علم حديث و تاريخ است و بسال 403 در گذشته است . رجوع بلغت نامهء دهخدا شود . [ 7 - ) ] ابو القاسم سليمان طبرانى كه در طبرية متولد شده ، صاحب معجمى در احاديث ، متوفى بسال 360 هجرى . [ 8 - ) ] ابو يعلى احمد بن على بن مثنى تميمى واعظ و محدث موصلى . او راست مجموعه‌اى در حديث و كتاب معجم الصحابة و كتاب المسند ، وفات وى بموصل در 307 هجرى است ( لغت نامهء دهخدا ) . [ 9 - ) ] اسانيد جمع اسناد است و اسناد در حديث اينست كه بگويند : فلان از فلان و او از پيامبر بما خبر داده است ( تعريفات جرجانى ) .