ناتوانست و از اين رو ناچار بايد از ابناء جنس خويش يارى جويد و هنگامى كه در ضروريات معاش و ديگر وسايل و نيازمنديهاى خود مجبور به يارى جستن از ديگران باشد ، آن وقت در سياست و تدابير امور نوع خويش و خلق و بندگانى كه خداوند نگهبانى آنان را بوى واگذار فرموده است بىشبهه بيشتر نياز بياريگرى ديگران خواهد داشت ، چه او بايد عموم را بوسيلهء مدافعه از گزند دشمنانشان حمايت كند و از طريق اجراى احكام نهى كننده در ميان ايشان نگذارد گروهى از آنان بجان ديگران تجاوز كنند و حتى از راه اصلاح جادهها مردم را از دستبرد باموالشان حفظ كند و آنان را به آنچه با مصالح ايشان سازگار باشد وا دارد و گرفتاريهاى عمومى را كه در امور معاش و معاملات ايشان روى ميدهد مانند رسيدگى به وضع خوردنيها و آشاميدنيها و سنجهها و پيمانهها در نگرد از بيم آنكه مبادا از آنها بكاهند [ 1 ] و بكم فروشى گرايند . و هم بايد در « سكه زدن » و « رايج ساختن » پولهاى رايج و مسكوكات نظر داشته باشد تا مبادا درهم و دينار ناسره و قلب در ميان مردم رواج يابد . و هم بايد در سياست و تدبير امور مردم روشى پيش گيرد تا چنان كه ميخواهد او را فرمانبر باشند و بمقاصد وى بر وفق دلخواهش تن در دهند و در برابر آنان به بزرگى و تسلط بر امور و خودكامگى يكتا شناخته شود و تنها او سر آمد همگان گردد . از اين رو در اين راه بسبب رنجيدگى دلها بايد دشواريهاى بىنهايتى را تحمل كند . يكى از حكماى بزرگ ميگويد : « همانا رنج بركندن كوهها از جايگاه آنها بر من آسانتر از آنست كه دلهاى رنجيده و آزردهء رجال را جلب كنم » .
پس از همهء اينها در يارى جستن به ديگران اگر به خويشاوندان و وابستگان بخاندان خود يا پرورش يافتگان يا نمكپروردگان قديم دولت متوسل شود شايستهتر و كاملتر خواهد بود چه در نتيجه تجانس اخلاقى ميان وى و همراهانش حاصل مىباشد و در امر ياريگرى و همكارى توافق و سازش روى خواهد داد .
خداى تعالى فرمايد : و براى من وزيرى از خاندانم قرار ده ، هارون برادرم
هامش
[ 1 - ) ] اشاره به آيات سورهء 83 ( تطفيف ) : وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفِينَ . الَّذِينَ إِذَا اكْتالُوا عَلَى النّاسِ يَسْتَوْفُونَ وَ إِذا كالُوهُمْ أَوْ وَزَنُوهُمْ يُخْسِرُونَ . 83 : 1 - 3