و ماوراى آن پراكنده كردند و اين دومين تخريب مسجد است و يهوديان اين « آوارگى » و « جلاى دسته جمعى » را « جلاى بزرگ » مينامند . ازين پس ديگر نتوانستند كشورى تشكيل دهند زيرا عصبيت را از دست داده بودند و پس از آن در تحت تسلط روم باقى ماندند و امور دينى ايشان را رئيسى بر عهده داشت كه او را كوهن ميناميدند .
پس از آن مسيح ، ع ، ظهور كرد و دينى تازه آورد و بعضى احكام تورات را نسخ كرد و بر دست او خوارقى شگفت ظاهر شد مانند شفا دادن كور [ 1 ] و مبتلا به برص و زنده كردن مردگان [ 2 ] . از اين رو گروه كثيرى از مردم بر وى گرد آمدند و بوى ايمان آوردند و بيشتر آنان از حواريان ، اصحاب وى ، بشمار ميرفتند كه دوازده تن بودند و از ميان ايشان رسولانى به آفاق فرستاد كه مردم را بمذهب وى دعوت كنند و اين امر در روزگار اوگوستس [ 3 ] ( اوغسطس ) نخستين پادشاه قياصره [ 4 ] و روزگارى بود كه هيرودس پادشاه يهود پادشاهى را از خاندان حشمناى وابستگانش انتزاع كرده بود . پس يهوديان بر مسيح حسد بردند و او را تكذيب كردند و هيرودس پادشاه ايشان با پادشاه قياصره ( اوگوستس ) مكاتبه كرد و او را بر انگيخت تا اجازه داد مسيح را بكشند و وقايعى روى داد كه قرآن آنها را بيان كرده است .
و حواريان [ 5 ] او پراكنده شدند و بيشتر آنان ببلاد روم رفتند و دين نصارى را دعوت ميكردند و پطرس [ 6 ] كه بزرگتر حواريان بود ، به رومة ( رم ) پايتخت قياصره در آمد سپس انجيل را كه بر عيسى ، ع ، نازل شده بود در چهار نسخه بنابر اختلاف رواياتى كه داشتند نوشتند چنان كه متى [ 7 ] انجيل خود را در بيت المقدس بعبرانى نوشت و يوحنا [ 8 ] بن زبدى يكى از آنان آن را بلاتينى نقل كرد و لوق [ 9 ] يكى از حواريان انجيل خود را بلاتينى براى بعضى از اكابر روم نوشت .
و يوحنا بن زبدى انجيل خود را در رومة نوشت . و پطرس انجيل خويش را بلاتينى مرقوم داشت و آن را به مرقاص [ 10 ] شاگردش نسبت داد و اين نسخ چهارگانهء
هامش
[ 1 - ) ] در « ينى » شفا دادن سفيه و مجنون
[ 2 - ) ] اشاره بآيهء : وَ أُبْرِئُ الْأَكْمَهَ وَ الْأَبْرَصَ وَ أُحْيِ الْمَوْتى بِإِذْنِ الله 3 : 49 سورهء آل عمران ، آيهء 49 .
[ 3 - ) ]Auguste[ 4 - ) ] سزارها ،. Cezars[ 5 - ) ] اشاره بآيهء : قال من أَنْصارِي إِلَى الله قال الْحَوارِيُّونَ نَحْنُ أَنْصارُ الله 3 : 52 . سورهء آل عمران آيهء 40 و آيات ما بعد آن .
[ 6 - ) ]Pierre[ 7 - ) ]Matthieu[ 8 - ) ]LJean[ 9 - ) ]LLuc[ 10 - ) ]LMarc