تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ابن خلدون ( مقدمه تاريخ ابن خلدون ) ( فارسى ) — صفحة 342

مساهمون:

ص٣٤٢
240 رطل [ 1 ] . كسكر [ 2 ] : 11600000 درهم . شهرستانهاى دجله : 20800000 درهم . حلوان : 4800000 درهم . اهواز : 25000 درهم ، شكر 30000 رطل . فارس : 27000000 درهم ، گلاب : 30000 شيشه . مويز سياه [ 3 ] : 20000 رطل . كرمان : 4200000 درهم ، جامه‌هاى يمنى 500 دست . خرما . 20000 رطل ، زيره : 1000 رطل [ 4 ] . مكران : 400000 درهم . سند و نواحى مجاور آن : 11500000 درهم ، عود هندى : 150 رطل . سيستان : 4000000 درهم ، پارچه‌هاى تافته [ 5 ] : 300 دست . شكر سفيد [ 6 ] : 20000 رطل [ 7 ] . خراسان : 28000000 درهم ، شمش سيم 2000 شمش ، اسب تاتارى 4000 رأس ، بنده 1000 تن ، جامه 27000 دست [ 8 ] ، هليله 30000 رطل [ 9 ] .
هامش
[ 1 - ) ] طين مختوم هم در قانون ابن سينا ص 184 چاپ اروپا آمده و آن را ( طين كاهنى ) هم مىخوانده‌اند و آن بجز طين يا گل ارمنى است . [ 2 - ) ] بجز چاپ ( پ ) در ديگر نسخه‌ها بغلط : كنكر آمده و « كسكر » شهرستانى است كه قصبهء آن واسط است . رجوع به منتهى الارب و متنهاى جغرافيايى قديم شود . [ 3 - ) ] ترجمهء كلمهء زبيب است كه به معنى مويز و انجير هر دو آمده است . در ( پ ) و ( ينى ) زبيب و در ديگر نسخه‌ها : ( زيت ) است و ما صورت دو نسخهء چاپى و خطى مزبور را برگزيديم . [ 4 - ) ] جملهء : و من الكمون ( زيره ) الف رطل . تنها در چاپ ( پ ) و ينى است . [ 5 - ) ] در چاپ ( پ ) و « من الثياب المعتبة » و دسلان مىنويسد . عتابى در ميان عربها از تافته‌هاى گوناگون است كه در فرانسه آنها را تابىTabisمىنامند و آن را به « پارچه‌هاى ابريشمى مخطط رنگارنگ » ترجمه كرده است . ولى در نسخهء ديگر : « من الثياب المعينة » است و « معين » نوعى جامه است كه در ميان نقش و نگارهاى آن چهار خانه‌هاى كوچكى مانند چشم جانوران وحشى مىباشد . رجوع به اقرب الموارد شود . [ 6 - ) ] ترجمهء كلمهء فانيذ معرب « پانيذ » است كه بمعنى شكر سفيد و نوعى شيرينى است . رجوع به اقرب الموارد و منتهى الارب شود . [ 7 - ) ] در نسخهء ( پ ) و « ينى » « عشرون الف رطل » و در نسخ ديگر « عشرون رطلا » . [ 8 - ) ] در نسخهء ( پ ) چنين است ولى در نسخ ديگر : « و من المتاع عشرون الف ثوب » ( كالا يا پارچه بيست هزار دست ) است . [ 9 - ) ] سه هزار رطل ( پ ) و « ينى » .