خلخ [ 1 ] است و ناحيهء كيماك سرتاسر خاور اين بخش را فرا گرفته است و به بخش دهم تا كوه قوقيا پيوسته است كه تا پايان خاورى اين بخش امتداد مىيابد و بر قطعهاى از ساحل درياى محيط قرار دارد و آن كوه يأجوج و مأجوج است و همهء ملتهاى ساكن اين نواحى از طوايف تركانند .
اقليم پنجم :
بيشتر بخش نخستين اين اقليم را ، بجز قسمت كوچكى از جنوب و مشرق آن ، آب فرا گرفته است زيرا درياى محيط در اين جهت غربى در اقليمهاى پنجم و ششم و هفتم نفوذ كرده و از دايرهاى كه در پيرامون كرهء زمين است در گذشته و بدرون آن پيشرفته است .
و آنچه در جنوب اين بخش از بحر محيط بيرون از آب است قطعهء مثلث شكلى است كه باندلس پيوسته مىباشد و بقيهء كشور مزبور در آن قطعه قرار دارد و دريا از دو سوى آن را فرا گرفته مانند دو ضلع كه بر زاويهء مثلث احاطه يافته است و در آن قطعه از بقيهء باختر اندلس منتميور [ 2 ] است كه نزديك اول اين بخش از جنوب باخترى بر ساحل دريا ديده مىشود و شلمنكة [ 3 ] كه در خاور آن واقع است و در شمال اين شهر سمورة [ 4 ] و در خاور شلمنكة ابله [ 5 ] واقع است كه آخر جنوب بخش بشمار ميرود و سرزمين قستاليه [ 6 ] در جانب خاورى آن واقع است كه مشتمل بر شهر شقوبيه [ 7 ] مىباشد و در شمال آن قلمرو ليون [ 8 ] و شهر برغشت [ 9 ] واقع است ، آنگاه در پشت اين نواحى از جهت شمال سرزمين جليقيه [ 10 ] است كه تا زاويهء قطعهء ياد كرده امتداد مييابد و در اين ناحيه بر ساحل درياى محيط در آخر ضلع غربى مثلث مزبور شهر شنتياقوب [ 11 ] ديده مىشود و اين نام همانند كلمهء يعقوب مىباشد و در آن
هامش
[ 1 - ) ] خليجه ( ن . ل )
[ 2 - ) ] ( بضم م اول - فتح م دوم )MonteMayorو در چاپهاى مصر بغلط « سعيور » است .
[ 3 - ) ] ( بفتح ش - ل - م - ك )Salamanqueسلمنه ( ن . ل ) .
[ 4 - ) ] ( بفتح س - ر ). Zamora[ 5 - ) ] ( بفتح همزه - ل )Ablaدر چاپهاى مصر « ايله » است . دسلان مينويسد : در پنج ميلى جنوب خاورى سلمنكه شهر ابله واقع است كه از نواحى (LTormes) است و شايد اين همان شهريست كه ادريسى آن را بنام «Alba» خوانده است .
[ 6 - ) ] ( بفتح ق ). Castille[ 7 - ) ] ( بفتح ش - كسر ب - فتح ى مشدد )Segovie« شقونيه » در چاپهاى مصر درست نيست .
[ 8 - ) ] ( بكسر ل ). Leon[ 9 - ) ] ( بضم ب - غ )LBurgos.
[ 10 - ) ] ( بكسر ج - ل مشدد - ق - فتح ى مشدد ). Calice[ 11 - ) ] ( بفتح ش - كسر ت )Santiagoدر چاپهاى مصر « شنتياقو » است .