بر مصب شاخهء باخترى شهر اسكندريه و بر مصب شاخهء وسط شهر رشيد و بر مصب شاخهء شرقى آنها شهر دمياط واقع است .
و ميان مصر و قاهره و اين سواحل دريايى قسمت پايين ( جنوب ) مصر سرتاسر پر از آبادانى و زمينهاى مزروعى است .
و در بخش پنجم اين اقليم بلاد شام يا قسمت معظم آن واقع است بدين گونه كه : درياى قلزم در جنوب غربى اين بخش نزديكى سويس ( سوئز ) پايان مىپذيرد زيرا خط سير درياى مزبور كه مبدأ آن از درياى هند بشمال آغاز ميگردد با خميدگى بسوى غرب متوجه مىشود و بنابر اين قطعهء درازى از خميدگى آن در اين بخش بوجود ميآيد و در ناحيهء غربى آن بسوى سوئز منتهى مىشود و بر اين قطعه پس از سوئز به ترتيب فاران و كوه طور و ايلهء مدين و پس از آن در پايان ، حوراء واقع است و از اينجا ساحل آن بسوى جنوب در سرزمين حجاز خميدگى پيدا مىكند چنان كه در بخش پنجم اقليم دوم گذشت . و در ناحيهء شمالى اين بخش قطعهاى از درياى روم ناحيهء بزرگى از باختر آن را فرا گرفته و بر آن فرما و عريش واقع است و كنارهء آن به شهر قلزم نزديك مىشود و از اينجا فاصلهء ميان دو درياى مزبور تنگ ميگردد و قسمتى شبيه باب باقى ميماند كه بسرزمين شام منتهى مىشود .
و در جانب غربى اين باب فحص التيه [ 1 ] واقع است كه سرزمينى تهى از گياه و رستنى است . و مدت چهل سال از چادرگاههاى بنى اسرائيل بوده است ، يعنى پس از خروج آنان از مصر و پيش از دخول آنان بشام ، چنان كه قرآن از آن حكايت كرده است . و در اين قطعهء درياى روم قسمتى از اراضى جزيرهء قبرس ديده مىشود كه جزو اين بخش بشمار ميرود و بقيهء آن در اقليم چهارم است ، چنان كه آن را ياد خواهيم كرد . و بر ساحل اين قطعه در جايى كه درياى مديترانه بدرياى سويس نزديك مىشود شهر عريش و عسقلان واقع مىباشد و عريش پايان ديار مصر است و در ميان آن دو كنارهاى از اين دريا واقع است . سپس خميدگى اين قطعه از اينجا تا اقليم
هامش
[ 1 - ) ] صحراى اسرائيل را « تيه » مينامند و « فحص التيه » يا « فحس الاردن » نواحى از آب بر آمده و پهناور آن را گويند ( فهرست نخبة الدهر ) و ( اقرب الموارد ) .