عليها أنوارا ثمّ انّ الخاتون قتلغبك « 1 » بنت عليهنّ قبّة رفيعة ومدرسة أنيسة ، ويقال انّه مكان يجاب فيه الدّعاء وموضعه قرب درب البيضاء من دروب البلد عند السوّر رحمة اللّه عليهم « 2 » .
58 - الشيخ أبو محمد الحسن « 3 » بن الحسين بن عمر « 4 » بن خشنام « 5 » الخبرى « 6 »
كان عالما متورّعا مشارا اليه في الزّهد والمعرفة وله تصانيف رائقة في علوم
هامش
( 1 ) - چنين است در ب ق ، م : قتلغ ملك ، در ترجمهء فارسي كتاب بتوسّط پسر مؤلّف ص 57 عبارت متن چنين ترجمه شده : « پس حضرت خاتون قتلغ بيك چنگيزى اين گنبد را بر مزار ايشان ساخت ومدرسهء بنا كرد » ، - بظنّ غالب بلكه بنحو قطع ويقين مراد أزين « خاتون قتلغبك » زن عمدهء أمير مبارز الدّين محمّد بن مظفّر مؤسّس سلسلهء ملوك آل مظفّر در فارس ومادر سه پسر أو جلال الدّين شاه شجاع وقطب الدّين محمود وعماد الدّين احمد است كه مورّخين از أو به « قتلغ خان مخدومشاه » يا « خان قتلغ مخدومشاه » يا فقط « قتلغ خان » يا « خان قتلغ » بدون علاوهء مخدومشاه تعبير كردهاند ، اين زن دختر سلطان قطب الدّين شاه جهان بن سلطان جلال الدّين سيورغتمش از سلاطين قراختاى كرمان است ، در سنهء 729 أمير مبارز الدّين أو را در حبالهء نكاح درآورد ودر حدود سنهء 785 خاتون مذكور وفات نمود ( تاريخ آل مظفّر از محمود گيتى ملحق بتاريخ گزيده ص 724 ) ، وچون خاتون مزبور بتصريح محمود گيتى ص 667 از طرف مادر از طوايف اوغان وجرمائى كه در نواحي كرمان سكنى داشتهاند بوده وچون دو طايفهء مذكور بتصريح مكرّر سمط العلى للحضرة العليا در تاريخ قراختائيان كرمان وتصريح مكرّر محمود گيتى سابق الذّكر از طوايف مغول بودهاند پس خاتون مزبور نيز بالطّبع از طرف مادر مغول محسوب ميشده است ، وبدون شبهه بهمين مناسبت بوده كه پسر مؤلّف كتاب حاضر از أو چنانكه گفتيم به « حضرت خاتون قتلغ بيك چنگيزى » تعبير كرده ولابد در ذهن أو چنگيزى مرادف مغول بوده است ، وعجب است كه هم مادر شاه شجاع ( يعنى خاتون قتلغ بيك محل گفتگوى ما ) از طرف مادر مغول بوده وهم زن عمدهء خود شاه شجاع ومادر سه پسر أو أويس وشبلى وجهانگير نيز از طوايف اوغان مذكور در فوق وبالنّتيجه أو نيز مغول بوده است ، - ومخفى نماناد كه در آن اعصار كلمهء « بيك » مانند كلمهء « خان » هردو بر زن نيز اطلاق ميشده است مثل ساتى بيك دختر أولجايتو وزن أمير چوپان ومانند همين قتلغ بيك ( يا قتلغ خان ) محل گفتگوى ما ،
( 2 ) - رجوع شود نيز بفارسنامهء ناصري 2 : 165 ، وآثار العجم 457 ،
( 3 ) - م : أبو محمّد بن الحسن ،
( 4 ) - در شيرازنامه ص 109 نام جدّ صاحب ترجمه را بجاى عمر « على » نگاشته ،
( 5 ) - كذا في ب ق ، م : حنام ، شيرازنامه : هشام ،
( 6 ) - كلمهء « الخبرى » فقط در ق وشيرازنامه موجود است ودر ب م ندارد ، وخبري منسوب است به « خبر » بفتح خاء معجمه وسكون باء موحّده وسپس راء مهمله كه تلفّظ مستحدث آن خفر است
( بقيه در صفحهء بعد )