- گاهى اين حرام يك گوسفند است كه شبهه در اينجا غير محصوره است و حكمش معلوم .
- گاهى اين حرام 50 و يا 100 و يا تسات 500 يعنى اگر گوسفندان زيادند ، حرام مردّد هم در آنها زياد است و لذا اين شبهه را شبههء كثير در كثير مىنامند كه در برابر شبههء قليل در قليل است .
جناب شيخ موارد شبههء كثير در كثير را محصوره حساب كنيم يا غير محصوره ؟
وقتى مىخواهيد ببينيد كه اطراف شبهه چندتاست ؟ بايد مشتبهات را بهگونهاى در نظر بگيريد و كلمهء امّا را طورى به كار ببريد كه اطراف شبهه از هم مباين باشند .
اطراف مشتبه از هم مباين باشند يعنى چه ؟
يعنى وقتى اما را روى يك فرد شبهه بردى و آن حرام شد ديگر بقيهء اطراف حرام نباشند فى المثل :
1500 گوسفند وجود دارد اجمالا مىدانيم 500 تاى آن حرام است . آيا مىتوانيم اطراف شبهه را همان 1500 تا بگيريم .
خير .
چرا ؟
زيرا اگر اطراف شبهه را 1500 تا بگيريم ، اما را سر هر فرد آن ببريم مباين با ديگر اطراف نخواهد بود و ديگر اطراف از حرمت خلاص نمىشوند .
امّا را چگونه بياوريم ؟ تا مشتبهات از هم مباين بشود ؟
وقتى شما اجمالا مىدانى 500 تا از 1500 گوسفند حرام است ، اطراف شبهه را سه قسم در نظر گرفته بگو امّا اين 500 گوسفند حرام است ، تا آن دو 500 دوتاى ديگر از حرمت خارج شده و حلال باشند ، كه اين خود شبههء محصوره است درست مثل اينكه شما اجمالا مىدانى يكى از اين سه اناء نجس و يا حرام است .
جناب شيخ علّت چيست كه گفتيد امّا را كه بر سر مشتبه مىآوريد بهگونهاى بياوريد كه على تقدير كه آن حرام باشد ، بقيهء مشتبهات حلال باشد ؟
علتش اين است كه :
در اين 1500 گوسفند كه 500 تاى آن حرام است ، آيا 500 تا خطاب از جانب شارع آمده و يا يك خطاب ؟
خواهيد گفت : يك خطاب يعنى مجموع 500 گوسفند حرام مشمول يك خطاب اجتنب عن الحرام است .
رسائل شيخ انصارى ( فارسى ) — صفحة 419
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص٤١٩