دو حديث قاعدهء حمل مطلق بر مقيد جارى است ، اگر نگوئيم اين قاعده اختصاص به اخبار احكام شرعيه دارد .
2 - امتحان و قضاوت خدا به افعال بندهها تعلق دارد ، نه به افعال خداوند خصوص با ملاحظهء جملهء آخر خبر 6 باب سابق كه : « اننى لا أسأل عما أفعل و هم يسئلون » . در بيان اين اخبار توجه به موضوعات زير بجا است :
1 - ليست سفيد و سياه .
2 - پيشينهء خوب و بد .
3 - ربط علم با معلوم .
4 - انتقاد از ظاهر سازى و عوام فريبى .
1 - ليست سياه و سفيد 2 - پيشينهء خوب و بد :
امروز در مجامع زنده و فعال جهان ، دولتهاى نيرومند و احزاب بزرگ و سازمانهاى مؤثر وجود يك ليست عمومى از افراد مربوط با آنها از نظر دوستى و دشمنى و موافقت و مخالفت بسيار معمول و عادى است ، از ليست افراد موافق و صالح به ليست سفيد تعبير مىكنند و از صورت و فهرست مخالفين خود به ليست سياه .
البته عالم هستى با اين عظمت در دست تدبير نامرئى و تواناى حق داراى بهترين نظم و ترتيب و تشكيل است و در اين زمينه وجود يك ليست سفيد ، دفتر صلحاء و سعداء ، دفتر عليين و يك ليست سياه ، دفتر اشقياء و دفتر سجّين حتمى است يك مطلبى كه از اين اخبار استفاده مىشود وجود چنين دفتر و ليستى است در دستگاه قدرت الهى كه نام و نشان همهء سعادتمندان و نيك بختان در دفتر عليين و ليست سفيد ثبت است و نام و نشان همهء اشقياء و بدبختان روحى در دفتر سجين و ليست سياه الهى ثبت است و خداوند عالم حساب همه را دارد .
الكافي ( أصول الكافي ) ( فارسي ) — صفحة 631
مساهمون: الشيخ الكليني
ص٦٣١