و هراسها است چنانچه در تفسير قول خدا ( 63 - سوره الانعام ) بگو كى رها كند شما را از ظلمات خشكى و دريا " گفته شده .
64 - كافى : بسندش تا امام باقر ( ع ) فرمود : كسى نباشد كه ستمى كند جز خدايش بدان در جان يا مالش بگيرد مگر ستم ميان خودش و خدا كه چون توبه كند او را بيامرزد .
بيان : در اين روايت فرزند را نياورده با اينكه گذشت و باز هم بيايد . . .
65 - كافى : بسندش تا امام ششم ( ع ) ، فرمود : خدا عز و جل وحى كرد در كشور پادشاه جبارى بيكى از پيغمبرانش كه برو نزد اين جبار و به او بگو : من تو را به كار نگرفتم براى خونريزى و مال اندوزى بلكه همانا براى اينكه ناله ستمديدهها را از درگاهم بيندازى كه ظلمى كه به آنها شد واننهم و اگر چه كافرند .
بيان : دلالت دارد كه تسلط جبار هم بتقدير خدا تعالى است كه به آنها امكان داده و سببش را آماده كرده و اين ناجور نيست با اينكه كيفر كارهاشان را بينند زيرا بر آنها مجبور نيستند با اينكه از اخبار بر آيد در زمان باستان پادشاهى به حق هم از آن جز پيغمبران بوده و هم اوصياء ولى آنها فرمان داشتند فرمان پيغمبران را ببرند . . .
66 - كافى : بسندش تا امام صادق ( ع ) كه ميفرمود : هر كه بستم مال برادرش را خورده و يا بر نگردانده در روز قيامت گويا پارهاى آتش خورده .
بيان : مقصود برادر مسلمانست يا مؤمن يا برادر دوست و هر چه باشد مخالفش اين حكم را ندارد و گرچه حرام باشد و گرچه خوردن مال دوست در برخى موارد حلال است كه خدا فرموده ( 62 - النور ) يا خانه دوست شما در شمار خانهها كه خوردن در آنها بىاذن صاحبشان حلال است و خوردن تيكه آتش بمعنى اينست كه در گلويش افكنند يا كنايه از رفتن بدوزخ است .
67 - كافى : بسندش تا امام ششم ( ع ) كه فرمود : ستمكننده و كمك كن بدان و راضى بدان هر سه شريكند .
بيان : ظاهرش ستم بديگرانست و بسا ستم بر خود را هم فرا گيرد و كمك كن يعنى كمك در همان ظلم و بسا كمك در كار ديگر او را هم فرا گيرد و راضى بدان جز خود ستمديده و بقولى او را هم فرا گيرد و تاييد شده بقول خدا تعالى ( 113 - سوره هود ) اعتماد نكنيد به كسانى كه ستم كردند تا آتش گيريد " در كشاف گفته : نهى شامل هواخواهى و دلدادن بدانها و رفاقت و همنشينى و ديدار و سازش و رضا به كار آنان و بلكه هم جست شدن با آنها هم مىشود و هم چشم داشت بشكوفائى زندگيشان و نام بردنشان با تعظيم . و در خبر مناهى پيغمبر ( ص ) در فقيه و جز آن آمده كه آن حضرت ( ص ) فرموده : هر كه سلطان ناحقى را مدح كند يا برايش تواضع و كوچكى كند بطمع در آنچه دارد جفت او باشد در دوزخ ، و فرموده ( ص ) هر كس جوركن بجورى رهنما شود همنشين قارونست در
بحار الأنوار ( ج 71 و 72 ) ( آداب معاشرت ) ( فارسى ) — صفحة 207
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٠٧