جناب حقتعالى چه كه ساعتى هم از پروردگار خود غافل نمانند و از درگاه سبحانى او هر آن و هر ساعت علم و كمال و هدايت به آنها رسد چنانچه در حديث قدسى آيد كه : چون دوستش داشتم من خود گوش و چشم و پا و دست و زبانش باشم و ما آن را به اندازه فهم خود توضيح خواهيم داد ان شاء الله تعالى و در اينجا رو گردانديم از آنچه بعضى ايراد كردند و عبارت پردازى نمودند و معنى درستى ندارد .
9 - كافى : بسندش تا امام ششم ( ع ) كه فرمود : مسلمان برادر مسلمانست ، و چشم او و آئينه او و رهنماى او است خيانتش نكند و ستمش نكند و فريبش ندهد ، و دروغش نگويد ( و دروغگويش نداند ) و غيبت او نكند .
روشنگرى : آئينه او است " يعنى خوبيهايش را بيان كند تا بجا آرد و بديهايش را ياد آور شود تا از آنها كناره كند چنانى كه كار آئينه باشد ، يا خود در آنها بنگرد كه هر چه عيب باشد وانهد زيرا آدمى عيب خود را نبيند ، و چنين باشند خوبيها و از پيغمبر ( ص ) روايت است كه مؤمن آئينه مؤمن است و اين دو تفسير در آن روا باشد .
راوندى در ضوء الشهاب گفته ( و او سيد اجل ابو الرضا فضل الله حسنى راوندى كاشانى است و او علامه دهر و امام عصر خود بوده و اين كتاب ضوء الشهاب او شرح كتاب شهاب فقيه شافعى معروف بقاضى قضاعى مغربى است كه در كلمات قصار پيغمبر ( ص ) است - از پاورقى ص 270 ) .
آئينه ابزارى است كه در آن صورت چيزها ديده شوند ، و معناى حديث اينست كه مؤمن براى برادر مؤمن خود هر چه در وجود او است بيان مىكند تا اگر خوبست به او خوشامد گويد تا بر او افزايد و اگر زشت است آگاهش كند تا از آن باز ايستد .
و من گويم : يك صوفى گفته : مؤمن دومى در حديث خداوند است يعنى شخص مؤمن نماينده صفات كمال خداى تعالى شانه مىباشد چنانى كه در آئينه صورت شخص نقش بندد ، و اين حديث دلالت دارد اين معناى صوفى مآبانه از خبر نبوى مقصود نيست ، و بقولى مقصود اين است كه هر يك از مؤمنان نماينده صفات ديگر آنانست چون صفات هم دارند مانند ايمان و اركانش و پيامدها و آثارش ، و اخلاق و آدابى كه دارند و روشن است كه اين تفسير دور از باور است .
و اينكه فرموده او را دروغگو نشمارد نبايد كه در هر چه گويد به او اعتماد كند و اگر چه بدان اشاره دارد چنانچه در خبر ديگر آمده و دليل آورده بر آن قول خداى تعالى را ( 61 - سوره برائه ) و اعتماد و اعتقاد دارد بمؤمنان . "
بحار الأنوار ( ج 71 و 72 ) ( آداب معاشرت ) ( فارسى ) — صفحة 174
مساهمون: العلامة المجلسي
ص١٧٤