34 - در محاسن ( . . ) بسندش از زيد شحّام كه امام ششم عليه السّلام بد داشت كسى دستش را آلوده بخوراك با حوله بمالد براى احترام خوراك تا آن را بمكد يا بچهاى در كنارش باشد و آن را بمكد .
35 - در مكارم : از پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله كه چون يكى از شما خورد نبايد با حوله دست خود را پاك كند تا او را بمكد يا بمكاند ( 161 ) ، بيان : در مسالك گفته : پاك كردن دستها با حوله از آب دست شستن خوبست نه از آلودگى بخوراك كه بد است و همانا ليسيدن انگشتان مستحب است پايان - من گويم ، عامه اين مضمون را به چند سند و چند تعبير روايت كردند ، از انس كه رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله چون مىخورد سه انگشتش را مىليسيد . و همين مضمون از كعب بن مالك است ، و در روايت ديگر است كه چون يكى از شما بخورد دست با حوله نكشد تا آن را بمكد پيش از آن ، ( و همين مضمون از ابن عباس آمده ) فتّال گفته : منظور حوله ايست كه آماده چركگيريست نه حوله خشك كن ، در باره اينكه خود بمكد يا ديگرى نووى گفته : آن ديگرى كه مىشود انگشت او را بمكد مانند زن ، كنيز و خدمتكار و فرزند و همانند آنان چون شاگردى كه مكيدن آن را بركت شمارد ، و يا چون گوسفند و مانندش ، مسلم از جابر روايت كرده از آن حضرت صلى اللَّه عليه و آله كه چون لقمه از دست شما افتد بايد آلودگى آن را پاك كند و آن را بخورد و دست خود را پاك نكند تا آن را بمكد يا بمكاند ، زيرا ( دانسته نشده ) نداند در كدام خوراك بركت هست ، نووى گفته : يعنى خوراكى براى خوردن جلو آدمى است نداند كه بركت در آنست كه خورده يا در آنكه بانگشتش چسبيده يا ته كاسه مانده يا در لقمهء افتاده است و سزا است كه همه اينها را نگهدارد تا بركت را بدست آرد ، بركت غذاى خوب و سالم و خوش انجام و بىآزار و نيرو بخش بر طاعت است ، بقولى حديث در كسى است كه ليسيدن انگشتان را بد دارد و دهان را پليد شمارد و چون كسى در ميانه خوراك چنين كند از آب دهانش با لقمه بخورد ، خطّابى گفته : مردمى كه نعمت بارگى خرد آنها را تباه كرده پندارند
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 156
مساهمون: العلامة المجلسي
ص١٥٦