باب هجدهم : شير و آغاز آفرينشش فوائد و انواع و احكامش
آيات قرآن مجيد
: 1 - النّحل - 66 - راستى براتان در چهارپايان هر آينه عبرتيست بنوشانيم شما را از آنچه در درون آنها است از ميان سرگين و خون شير پاك گوارا براى نوشندهها .
2 - المؤمنون 21 - و راستى براتان در چهارپايان عبرتيست بنوشانيم بشما از آنچه در درون آنها است .
تفسير : رازى گفته فرث سرگين شكمبه است ، كلبى از ابن عباس آورده كه چون علف در شكمبه جا گيرد فرودش سرگين شود و بالايش خون و ميانهاش شير ، خون در رگها رود و شير در پستان و سرگين بماند و اينست معنى قول خدا تعالى « از ميان سرگين و خون شير پاك گوارا كه نه خون دارد و نه سرگين » و كسى تواند گفت : خون و شير البته كه در شكمبه پديد نشوند و دليلش حسّ است كه حيوان را پيوسته سر برند و كسى در شكمبه او نه خون ديده و نه شير و اگر آنها در شكمبه پديد ميشدند بايستى گاهى ديده شود و چيزى كه خلاف حسّ است نميتوان بدان گرائيد و درست اينست كه چون حيوان غذا خورد علف بمعده و يا شكمبه او رسد اگر از چهارپايانست و جز آن و چون پخته شد و بهضم نخست درآيد آنچه پاك است بكبد كشيده شود و آنچه كثيف است برودهها و سپس آنچه در كبد است باز پخته شود در آن و خون گردد و اين هضم دوم است و اين خون آميخته است بصفرا و سوداء و آب فزون و صفراء بزهره رود و سوداء به سپرز و آبش به قلوه كشد و از آنجا بمثانه آيد و اما خونش در رگها درآيد كه از كبد روئيدند و در آنجا بار سوّم هضم