تحليل برد - و خلاصه در سود بخشى مانند ندارد براى دردهاى رحم ، و سازگار است براى ريشهاى ترسر ، و تولها و نخاله سر ، و خلاصه محلل است و نوشيدنش مسهل خلط صفراء است و براى معده بد است و قىء آور است .
ماسرجويه گفته : روغن رازقى گرم و لطيف است ، براى درد عصب و قلوهها كه از سردى باشد خوبست و هم براى فلج و لرزش و كزاز ، و درد هر بيمارى كه از سرديست ، و مالش با آن براى ناتوانى اعضاء خوبست ، و بسا اعضاء درونى را هم بمالش تقويت كند براى بوى خوشش .
تميمى در المرشد گفته : اثر خوبى دارد براى تحليل دردهاى اعصاب كه از سردى باشند ، و براى بادهاى ناشى از بلغم و آنها را آرام كند و گرفتگى و پيچش و قبضى كه بريشه آنها دچار شود تحليل برد ، و ورم عصبه گوش را تحليل برد ، و بستهگيهاى نزولات بلغمى كه از سر فرو آيند ، دفع كند ، و چون اندكى از آن را گرم كنند و چند قطره در گوش سنگين ريزند ورم آن را تحليل برد ، و بستگىهاى مجراى گوش را باز كند و هر دردى كه از سرديست آرام سازد ، و بسا دفع كند كزاز و هر نوع خشكى و تاول و جراحات گرم و سرد را ، و در باره روغن زنبق از قول سليمان بن حسان گفته : كنجد را با گل ياسمين سفيد بپرورند و از آن روغنى بفشارند كه بدان زنبق گويند .
و ديگرى گفته : روغن ياسمين گرم و خشك است و براى فلج و صرع و لقوه و شقيقهء سرد و سردرد ، مالش دو سوى پيشانى يا چكاندن در بينى از آن خوبست ، و چون با آن تن را مالش دهند عرق آرد و خستگى برد و براى درد مفاصل خوبست ، و چون شمع سفيد از آن سازند و بر ورمهاى سخت نهند آنها را بپزد و تحليل برد و چون برگ ياسمين را بكوبند با روغن كنجد بمالند كار زنبق كند - پايان .
خيرى گويا همانست كه به فارسى آن را « شب بو » گويند . ابن بيطار گفته :
گياه معروفى است و گلهاى گوناگون دارد ، سفيد ، فرفرى ، زرد و زردش در طب
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 175
مساهمون: العلامة المجلسي
ص١٧٥