تبيان : خبر دلالت دارد كه شيطان در خواب به صورت پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله و ائمه نشود بلكه به صورت شيعه آنها هم ، و شايد مقصود شيعه خالص باشد چون سلمان أبى ذر و مقداد و مانند آنها ، و مخالفين هم آن را به چند سند از ابن عمر ، أبى هريره ، ابن مسعود ، جابر ، ابى سعيد و ابى قتاده از پيغمبر صلى اللَّه عليه و آله و سلم روايت كردند بنقل أبى داود ، بخارى مسلم ، ترمذى بتعبيرات گوناگون چون « من رآنى في المنام فكانّما رآنى في اليقظة و لا يتمثل الشيطان بى » و چون « من رآنى في المنام فقد رآنى فان الشيطان لا يتمثّل بى » و چون « من رآنى في النوم فقد رآنى فإنه لا ينبغى للشيطان ان يتمثّل في صورتى » و در روايتى « ان يتشبّه بى » و چون « من رآنى فقد رأى الحقّ فان الشيطان لا يتراءى بي » .
در نهايه گفته : حق ضدّ باطل است و از آنست حديث « من رآنى فقد راى الحق » يعنى خواب درست است و پرتوپلا نيست ، و گفتهاند يعنى بحقيقت مرا ديده و شبهه ندارد - پايان - .
و بدان كه علماء اختلاف دارند كه مقصود ديدن آنها است در صورت اصلى يا بهر صورت كه نمود آنها است و ظاهر حديث امام رضا عموم است ، زيرا سائل خود پيغمبر را نديده و امام هم نپرسيد او را در چه صورتى بخواب ديدى ، و تفسير باينكه امام دانسته كه او را به صورت اصلى ديده از سياق بدور است ، زيرا كسى كه يك امامى را در خواب بيند نداند كه خود او باشد ولى در عرف و لغت گويند آنها را بخواب ديده و اگر چه يك شخص باشد و به چند صورت ديده شود ، گويند او را بفلان صورت ديد و اين تناقض نيست .
عامه هم در اين باره خلاف دارند برخى گويند مقصود صورت اصليه است و تأييد كنند بدان چه از ابن سيرين روايت است كه چون مردى برايش ميگفت پيغمبر را بخواب ديدم به او ميگفت او را برايم وصف كن كه ديدى ، و اگر وصفى ميگفت كه ناشناسش بود پاسخ ميداد او را نديدى ، و برخى بعموم معتقدند و آن را بروايت أبى هريره تأييد كنند كه رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله فرمود : هر كه مرا در خواب بيند
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 224
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢٢٤