« نخلهاى بلند كه گلهاى روى هم چيده دارند ، 10 - ق » ، چون سياه ذغالى است .
و اما اينكه فرمود : « كيف ترون رحاها » رحا چرخ زدن ابر است در آسمان و از اين رو گفتند : رحا الحرب ، و آن جاييست كه نبرد در آن بچرخد ، خفو : پهن شدن برق است در اطراف ابر . . .
بيان : زمخشرى در فائق گفته : پيغمبر در باره ابرى كه گذر كرد پرسش نمود و فرمود « كيف ترون قواعدها و بواسقها و رحاها أ جون ام غير ذلك ، سپس از برق پرسيد و فرمود : أ خفوا أم وميضا أم يشق شقّا ؟ قالوا يشقّ شقّا ، فرمود : باران براى شما آيد .
مقصودش از قواعد پهن شدن ابر است و پايهدار شدن آن مانند پايههاى خانه و از بواسق پرههاى كشيده آن ، و از رحى چرخش آن و از جون رنگ آن ، خفو پهن شدن برق است ، و ميض يك جرقه و شق كشش عمودى آن بسوى زمين . . .
گويم : پارهاى از گفتار در اين باره در مجلّد ششم گذشت .
7 - در علل ( ج 2 ص 147 ) : بسندش از معاوية بن عمّار كه امام ششم عليه السّلام فرمود : مؤمن را برق نگيرد ، مردى به او گفت : ما ديديم فلانى را در مسجد الحرام در حال نماز برق زد ، امام عليه السّلام فرمود : راستش او كبوتران حرم را تير ميزد .
8 - به همين سند آورده كه برق مؤمن و كافر را ميگيرد و آنكه در ياد خدا است نگيرد .
بيان : بسا مقصود از مؤمن در حديث او كامل ايمانست و در حديث دوم مطلق مؤمن بدليل اينكه تير زدن به كبوتر حرم بىايمانى نيست ، و بسا كه اين تيرانداز از مخالفان بوده و اسناد به تيراندازى تقيه باشد .
9 - در تفسير ( 369 - تفسير قمى ) : بسندش از امام ششم عليه السّلام در خبر معراج كه رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله و سلم فرمود : جبرئيل بالا رفت و بهمراهش بالا رفتم تا آسمان دنيا كه بر آن فرشتهاى بود بنام « اسماعيل » كه او سركار خطفهايست كه خدا عزّ و جلّ فرمايد « جز آنكه ربودنى دارد و بدنبال او شهابيست روشن » و هفتاد
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 320
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٣٢٠