را ، فرمود : خورشيد چه اندازه نور از لوح محفوظ ميگيرد ؟ گفتم : اين را هم هرگز نشنيدم ، فرمود : اين چيزيست كه اگر مردى آن را بداند ، ميانهترين نى نيزار را ميشناسد ، سپس فرمود : نجوم علمى است كه نداند آن را جز خاندانى از عرب و خاندانى از هند .
34 - و از همان : بسندى از امام ششم عليه السّلام كه فرمود : علم نجوم را نداند جز خاندانى در هند و خاندانى در عرب .
35 - و از همان كتاب از محمّد و هارون پسران أبى سهل كه به امام ششم عليه السّلام نوشتند پدر و جد ما در علم نجوم مطالعه داشت براى ما حلال است نظر در آن ؟ فرمود : آرى .
36 - و در آنست نيز كه هر دو آنها به امام عليه السّلام نوشتند ما فرزندان نوبخت منجميم و استجازه از شما كرديم كه براى ما حلال است نظر در آن ، نوشتى : آرى و منجمان در وصف فلك اختلافات دارند برخى گويند فلكى كه در آن اختران و خورشيد و ماهند آويختهاند به آسمان و زير آسمانست و آنست كه همه اختران و خورشيد و ماه را ميچرخاند و خود ، و خود آسمان نه حركت دارد ، نه ميچرخد و ميگويند ، چرخش فلك زير زمين هم هست ، و خورشيد با فلك زير زمين ميچرخد و در نهانگاه زير زمين به مغرب ميرود و بامداد از شرق طلوع مىكند ، جواب نوشت :
آرى ، تا از حد يگانهپرستى بيرون نرود .
37 - و از كتاب مذكور بسندى از امام ششم عليه السّلام در قول خدا تعالى « در روزى نحس مستمر ، 19 - القمر » فرمود : ماه بزحل نحس شده بود .
بيان : ( آنچه آويخته است به آسمان ) بسا كه مقصود از آسمان فلك نهم است ، مقصود از حركت نكردنش اينست كه حركات مخصوص كواكب را ندارد ، و اينكه گفته « چرخش فلك زير زمين است » يعنى به حركت خاصه يا يوميه يا هر دو و مقصودشان اينست كه كواكب زير زمين هم بتبع افلاك ميگردند ، و « خورشيد با فلك ميگردد » يعنى به حركت يوميه .
اينست آنچه در تفسير خبر به نظر آمد ، و ظاهرش اينست كه افلاك جز سماواتند
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى) — صفحة 211
مساهمون: العلامة المجلسي
ص٢١١