بر خلافش اصرار ورزد انتهى .
و اما سيد بن طاوس در بطلان علم نجوم كتابى پرداخته و رسالهاى نوشته و اصرار كرده كه اختران اراده ندارند و فاعل و مؤثر نيستند و دلائلى آورده و كلام افاضل را براى تأييد خود ذكر كرده ولى اثبات كرده كه اختران نشانه حوادث هستند بطور اكثر ولى بطورى كه قادر حكيم تواند آنها را طبق اراده خود تغيير و تبديل دهد و تعليم و تعلم و نظر در آن را تجويز كرده است .
علامه در كتاب منتهى المطلب گفته ستارهپرستى حرامست و همچنان آموختن علم نجوم بر پايه اينكه مؤثرند و مايه سود و زيانند و اجمالا هر كه معتقد باشد كه حركات نفسانيه و طبيعيه مربوط بحركات فلكيه و اتصالات اخترانست كافر است و مزد گرفتن بر آن حرامست و هر كه آموزد تا اندازه سير كواكب را بداند و بعد آنها را و تربيع و كسوف و ديگر احوال كواكب را عيب ندارد و در تحرير و قواعد همچنين گفته است .
و شهيد نور اللَّه مضجعه در قواعد خود گفته است هر كه معتقد است اختران مدبر اين جهانند و موجد آنچه در آنند بىترديد كافر است و اگر آنها را از طرف خدا موثر داند چنانچه انسان را در اعمال خود كه عدليه معتقدند اين خطاكار است زيرا اختران را زندگانى و جانى ثابت نيست به دليل عقل و نقل ( و پس از نقل قول جمعى ديگر از فقهاء عظام 34 روايت در باره موضوع نجوم نقل كرده و در آخر چنين نتيجه گرفته : ) و چون تو احاطه خبيرانه بدان چه از اقوال و اخبار نقل كرديم بيابى مىدانى كه :
1 - عقيده باستقلال نجوم در تأثير كفر است و مخالف ضرورت دين .
2 - عقيده بتأثير ناقص آنها يا كفر است و يا فسق .
3 - تعليم و تعلم علم نجوم و مطالعه در آن با عدم اعتقاد در تأثير آن اصلا مورد اختلافست و اخبار منع اقوى هستند و اكثر اخبار جواز ضعيف و بيشتر آنها دلالت ندارند و ادله منع از قول بىعلم مؤيد دسته اولست بعلاوه اخبارى كه دلالت دارند بر تشويق به دعا و صدقه براى رفع بلا خصوص نظر باينكه از ائمه نقل نشده در امور خود مراعات ساعات تقويمى و نجومى كنند و آنچه در خصوص سفر و تزويج در موقع قمر در عقرب وارد است و هم در باره موقع محاق دلالت ندارند بر اعتبار همه نظرات و ساعات نجوميه در همه اعمال پايان نقل از مجلسى ره .
من گويم - در دوران سابق مذهب ستارهشناسى رواج داشته و ستارهپرستان نجوم را مدبر و خالق و معبود مىپنداشتهاند و اين عقيده بصورتهاى مختلفه در اصول اديان وارد شده بوده است و اين تشدد و منع اخبار براى بطلان اين مذاهبست ولى مطالعه در نجوم براى كشف اطلاعات بر اساس علمى خصوص بوجهى كه امروزه نزد دانشمندان ستارهشناس متعارفست از باب اكتشافات علميه صحيحه مانعى ندارد و مستحسن است .
آرى توجه باصول خرافى كلده و آشور كه از پايهگذاران اوليه احكام و تأثيرات نجوميه بودهاند وجه صحيحى ندارد و مايه ضلالت و گمراهى افكار است و جمعى از اخبار هم نظر بمنع از اين موضوع دارد كه مايه تشويش افكار و وسيله جلوگيرى از كار است و براى اشتغال به كارها ساعات نحسى بدعت مىگذارد و مردم را از كار باز مىدارد با اينكه هر ساعت براى كار و كوشش مفيد و بسيار سعيد و خوبست .
الكافي - الروضة من الكافي ( روضه كافى يا گلستان آل محمد ص ) ( فارسى ) — صفحة 256
مساهمون: الشيخ الكليني
ص٢٥٦