كتابي ديگر است غير از اثر سلمى . مناهج العارفين نسخهء منچستر متنى است كه به عين العلم نيز شهرت دارد وبراي شخصي به نام عبد الله بن عبد الرحمن المدائني تأليف شده است ( نسخهء ديگرى از اين اثر را آلوارت ذكر كرده است به شمارهء برلين 3064 - اشپرنگر 893 ) . سومين نسخه كه سزگين ( به عنوان سلوك [ مناهج ] العارفين ) شناسانده است نسخهء كتابخانهء سلى اوك كالج ( بيرمنگهام ) « 28 » است به شمارهء 905 ( - 635 ) . اين نسخه نيز اثر ديگرى است غير از مناهج . رسالهاى است از سلمى به نام سلوك العارفين كه نسخهاى ديگر از آن در خزانهء تيموريه در قاهره هست « 29 » . واما نسخهء چهارمين ، نسخهء برلين 2821 - اشپرنگر 851 ( ورق 22 آ - 28 ب ) است « 30 » . اين نسخه تا آنجا كه من تحقيق كردهام تنها نسخهء باقىمانده از مناهج است . وتصحيح متن حاضر نيز براساس آن انجام شده است . اين نسخه جزئي است از مجموعهاى خطى در 182 برگ كه در حدود سال 1000 هجرى استنساخ شده است « 31 » . عنوان رساله در بالاى صفحهء أول آمده است . متن رساله بدون اعراب است . نقطههاى مشخص كننده نيز گهگاه حذف شده است . ويژگيهاى املايى آن عبارتست از تبديل همزه به ياء بر روى كرسي باء ، متمايز نكردن دو شكل الف مقصوره . در يكجا اختلاف قراءت ( نسخه بدل ) نوشته شده كه با حرف « ن » مشخص شده است . كلمهء « صحّ » در هامش صفحات براي مشخص كردن مواردى به كار رفته است كه در أصل از قلم كاتب چيزى افتاده بوده وبعدها افزوده شده است .
در حاشيهء فوقانى ورق 23 ب دو بيت در ستايش فقر نوشته شده كه به « مولانا قدّس سرّه » نسبت داده شده است .
در تصحيح اين رساله شيوهء املاء پذيرفته شدهء امروزى را به كار بردم . اختلافات املايى ونيز مواضعى را كه محذوفات ( آن چنان كه در فوق گفته شد ) تكميل وتصحيح شده است در حواشي ذكر نكردم . آنچه را خود به متن افزودم در ميان دو قلاب ( ) نهادم .
هامش
( 28 ) .Catalogne of the Mingana Collection of Manuscripts . . . at Selly Oak Colleges Library , IV ed . Derek Hopwood . Birmingham , 1963 .از كتابداران اين كتابخانه كه ميكروفيلم آن نسخه را در اختيارم گذاردند ممنونم .
( 29 ) . ر ك : مقدمهء شريبه بر طبقات الصوفية ، قاهره 1953 ، ص 39 ؛ سزگين ، ج 1 ص 674 ش 15 .
( 30 ) .See W . Ahlwardt , Verzeichnis der arabisch Handschriften . Berlin , 1887 - 99 , III , p . 7 .( 31 ) . از كتابخانهء فرهنگ پروس( Staatsbibliothek Preussischer Kulturbesitz )واقع در برلين كه اجازه دادند اين متن را منتشر كنم ممنونم .