كشيش « 1 » همانا اعتماد كوركورانهء وى به اين بخش تأليف ميرخواند بوده باشد . ميرخواند در شرح تاريخ اخلاف چنگيز خان بيشتر مطالب رشيد الدين را تكرار مىكند ولى گاه اطلاعات تازهاى نيز به دست مىدهد . مثلا تاريخ قايدو نوادهء اوكتاى قاآن مؤسس دولت مستقل مغولى آسياى ميانه را مفصلتر از منابع ديگر نوشته .
ذكر اين نكته هم ضرورى است كه بخش مربوطهء تأليف رشيد الدين در نسخههاى خطى دچار تحريفهاى خاص شده و افتادگىهاى فراوان دارد ، بهطورى كه احياى متن نخستين تقريبا محال است .
از تأليفات مؤلفان ايرانى متأخرتر كه به نقل نوشتههاى پيشينيان خويش پرداختهاند سخن نمىگوئيم و فقط چند كلمه دربارهء تاريخ شيوخ بخارا - كه مستخرجاتى از آن در متون منضم به اين تحقيق آمده - مىگوئيم « 2 » . اين كتاب كه به نام « كتاب ملازاده » مشهور است به قلم شخصى موسوم به احمد بن محمد ملقب به « معين الفقراء » نوشته شده و نسخ خطى فراوان از آن در دست است و بنابراين توان گفت كه در آسياى ميانه بسيار مورد توجه بوده . اين مؤلف « مزارات » اولياء و مقدسين مسلمان را كه در بخارا مدفون مىباشند برمىشمرد و اطلاعات چندى از سرگذشت ايشان به دست مىدهد . زمان حيات مؤلف معلوم نيست . از تواريخى كه در كتاب آمده
هامش
( 1 ) - . «Presbyter Johannes» ،Oppert( 2 ) - « متون » ، ص 172 - 166 . دربارهء اين تأليف رجوع شود نيز به :
«Burhan» ،Barthold( اين تأليف را در سال 1960 گلچين در ايران چاپ كرده - هيئت تحريريه ) .