قديمى دانشگاه سن پطربورگ بوده . بارتولد در فاصلهء سالهاى 1890 و 1900 براى بررسى متون اصيل فراوان ، كه بيشتر آنها به چاپ نرسيده بوده ، تلاش فوق العاده كرد و كار بزرگى انجام داد و در همان سنين بر اثر مطالعهء منابع ياد شده تأليف اساسى خويش را تحت عنوان « تركستان در عهد هجوم مغولان » آفريد « 1 » و اثر مزبور را در پائيز سال 1900 به دانشكدهء زبانهاى شرقى به عنوان رسالهء علمى عرضه داشت ، تا درجهء علمى استادى را به وى تفويض كنند .
ولى پس از دفاع وى از رساله ، دانشگاه درجهء عالى دكترى و اجتهاد در تاريخ شرق را به وى اعطاء كرد « 2 » .
در سال 1901 بارتولد سمت استاد فوق العاده و از 1906 مقام استادى عادى دانشگاه سن پطربورگ را داشته . از سال 1906 تا 1910 دبير دانشكدهء زبانهاى شرقى بوده . در سال 1910 وى را به عضويت وابستهء فرهنگستان علوم و در سال 1913 ( 12 اكتبر ) به مقام عضويت [ پيوستهء ] فرهنگستان ( آكادميسين ) برگزيدند . از سال 1905 تا سال 1912 دبير شعبهء شرقى انجمن باستانشناسى روس بود ، و از 1908 تا 1912 سردبير « يادداشتهاى شعبهء شرقى انجمن باستانشناسى روس » (
ZVORAO
) بوده « 3 » . و . و . بارتولد با انجمن جغرافيائى روس نيز همكارى مىكرده و « سفر نامهء ماركوپولو » كه توسط اى . پ . مينايف ترجمه شده بوده از طرف انجمن مزبور تحت نظر و به اهتمام وى به حليهء طبع آراسته گرديد « 4 » .
در سال 1912 بارتولد يكى از مؤسسان و سردبير مجلهء « عالم اسلام » ( مير ايسلاما ) در اسلام شناسى بود « 5 » . بارتولد پس از انتشار شمارهء اول اين مجله تقاضاى ماكارف وزير داخلهء وقت را كه مىخواست تا مجلهء مزبور از صورت علمى خالص خارج شده ، و عملا سخنگوى سياست ملى و استعمارى رژيم تزارى گردد ، رد كرد و در نتيجه از سردبيرى مجله بر كنار شد . بارتولد يكى از دو دبير كميتهء روسى بررسى اوضاع آسياى ميانه و شرق بوده ، كه در سال 1903 تأسيس
هامش
( 1 ) - در سال 1900 - 1898 در سن پطربورگ چاپ و منتشر شده ( بخش اول « متون ، بخش دوم « تحقيقات » ) .
( 2 ) - در اين باره مشروحتر در مقدمهء اين مجلد سخن گفته شده ، مراجعه شود .
( 3 ) - نشريهاى كه بهطور غير مرتب از 1886 تا 1921 طبع و منتشر مىشده و ناشر افكار شرقشناسان روسى و مؤسس و مدير آن و . ر . روزن بوده ( تا درگذشت وى در سال 1908 ) .
( 4 ) - در سال 1902 در سن پطربورگ منتشر شد ( به فهرست كتابشناسى مندرج در پايان اين مجلد ، بخشB/ 1 ) بنگريد .
( 5 ) - نشريهء انجمن شرقشناسى .