جمله :
دربارهء « طه » و « يس » گفته شده : به معنى : يا رجل ، يا محمد ؛ يا انسان است ، كه در نوع معرب اين أقوال گذشت .
و بقولى : اينها دو اسم از نامهاى پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه ( و آله ) و سلّم است .
كرمانى در غرايب خود گفته : اين قول را در مورد يس تقويت مىكند اينكه « يسن » به فتح نون نيز خوانده شده ، و يا اينكه « آل يس » در جاى ديگر قرآن آمده است .
و بقولى : طه يعنى : طأ الارض ، يا اطمئنّ ، كه در اين صورت فعل أمر است و هاء مفعول ، يا هاء سكت ، يا بدل شده از همزه .
ابن أبى حاتم از طريق سعيد بن جبير از ابن عبّاس آورده كه گفت : ( طه ) مانند آن است كه بگويى : ( أفعل - آن كار را بكن ) .
و بقولى : « طه » يعنى : اى بدر - ماه شب چهارده ، زيرا كه عدد طاء نه است و عدد هاء پنج كه جمع آنها چهارده مىباشد اشاره به بدر كه ماه در آن شب به حدّ تمام مىرسد . اين را كرمانى در غرايب خود ياد آورده است .
و دربارهء ( يس ) گفتهاند : يعنى : اى آقاى رسولان ، و دربارهء ( ص ) گويند :
يعنى : صدق اللّه - خداوند راست گفت . و بقولى : سوگند به صمد صانع صادق است . و بقولى : يعنى صاد يا محمد عملك بالقرآن ، يعنى : كارت را بر قرآن عرضه كن ، كه أمر باشد از باب « مصاداة » .
و از حسين آورده كه گفت : صاد حادث القرآن ، يعنى : در قرآن نظر كن .
و از سفيان بن حسين آورده كه حسن آن را « صاد و القرآن » مىخواند ، منظورش اين بود كه قرآن را [ بر خود ] عرضه كن .
و بقولى : نام دريايى است كه عرش خداى رحمان بر آن است . و بقولى : نام دريايى است كه مردگان به آن زنده شوند . و بقولى : معنى آن : « صاد محمد قلوب - العباد - محمد دلهاى بندگان را شكار كرد » مىباشد . تمام اين أقوال را كرمانى حكايت كرده است .
و دربارهء فرمودهء خداوند : ( المص ) گفته : معنى آن :
( أَ لَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ )
مىباشد ، و در مورد ( حم ) گويد : منظور خود پيغمبر صلّى اللّه عليه ( و آله ) و سلّم است ،