خويش را در جهان هستى و در جان خودشان به آنان نشان خواهيم داد تا برايشان روشن گردد كه او حقّ است ) [ فرمود :
« نشانهى خداوندى در آفاق و جهان هستى ، تنگ شدن و كاسته شدن وسايل زندگى بر آنان است و در جانشان ، مسخ شدن است تا اينكه براى ايشان معلوم شود كه آن حقّ است ] يعنى آنكه او قائم عليه السّلام است . »
[ 213 ] محمّد بن إبراهيم النّعمانيّ ، قال : أخبرنا « 1 » أحمد بن محمّد بن سعيد ، قال :
حدّثني « 2 » أحمد بن يوسف بن يعقوب من كتابه ، قال : حدّثنا إسماعيل بن مهران ، قال :
حدّثنا الحسن بن عليّ بن أبي حمزة ، عن أبيه و وهيب ، عن أبي بصير ، قال : سئل أبو جعفر [ الباقر ] عليه السّلام عن تفسير قول اللّه عزّ و جلّ :
سَنُرِيهِمْ آياتِنا فِي الْآفاقِ وَ فِي أَنْفُسِهِمْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ
فقال عليه السّلام :
« يريهم في أنفسهم المسخ و يريهم في الآفاق انتقاص الآفاق عليهم فيرون قدرة اللّه في أنفسهم و في الآفاق ، و قوله
حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ
يعني بذلك خروج القائم عليه السّلام ( و ) هو الحقّ من اللّه عزّ و جلّ ، يراه هذا الخلق لابدّ منه . » « 3 »
محمّد بن ابراهيم نعمانى گويد : احمد بن محمّد بن سعيد به ما حديث داد ، وى گفت : احمد بن يوسف بن يعقوب از كتاب خود برايم حديث كرد ، گفت : اسماعيل بن مهران حديثمان داد ، گفت : حسن بن علىّ بن ابى حمزه از پدرش و وهيب برايمان حديث گفت ، از ابو بصير كه گفت : از حضرت ابو جعفر [ امام باقر ] عليه السّلام راجع به تفسير فرمودهى خداى - عزّ و جلّ - : ( به زودى آيات و نشانههاى خويش را در جهان هستى و در جان خودشان به آنان نشان خواهيم داد تا برايشان روشن گردد كه او حقّ است ) سؤال شد .
آن حضرت عليه السّلام فرمود :
« در جانشان ، مسخ شدن را نشانشان خواهد داد و در جهان هستى ، كاسته شدن و
هامش
( 1 و 2 ) . در مأخذ : حدّثنا .
( 3 ) . كتاب الغيبة : 269 [ باب 14 ، ح 40 ] .