قرار ندهى . پس اگر با اخلاص چنين كردى خداوند بر خود لازم كرده است كه امر دنيا و آخرت تو را تأمين كند .
حق خودت بر تو اين است كه خود را در اطاعت خدا بكارگيرى .
حق زبان آن است كه از دشنام نگهدارى . و به گفتار خوب عادت دهى . و سخنان گزافه كه فايدهاى ندارد نگويى . و به مردم نيكى كنى . و سخن خوب دربارهء آنان بگويى .
حق گوش ، پاك نگه داشتن آن از شنيدن غيبت و صداى حرام است .
حق چشم ، بستن از حرام و عبرت گرفتن با ديدن بوسيلهء چشم است .
حق دست ، اين است كه آن را بسوى حرام دراز نكنى .
حق پاى تو اين است كه بوسيله آن به مكان حرام نروى . چون با آنها بايد از صراط بگذرى . پس دقت كن كه در صراط نلغزد . و تو را به دوزخ افكند .
حق شكم تو اين است كه آن را ظرف حرام نكنى . و بيش از اندازه نخورى .
حق آلت تناسلى اين است كه آن را از زنا نگه دارى . و از چشمها بپوشانى .
حق نماز اين است كه بدانى ورود به درگاه خداوند متعال است . و تو در پيشگاه او ايستادهاى . پس هنگامى كه اين را دانستى شايسته است كه در نماز مثل بندهاى ذليل و كوچك و راغب و ترسان و اميدوار و بيمناك و بيچاره و زار و تعظيم كننده در برابر خداوند با آرامش و وقار بايستى . و در نماز حضور قلب داشته باش . و نماز را با حدود و حقوقش اقامه كن .
و حق حج ، اين است كه بدانى بار يافتن به دربار پروردگار تو است . و از گناهان بسوى او فرار مىكنى . و با حج توبه تو قبول مىشود . و واجبى كه خدا از تو خواسته انجام مىشود .
و حق روزه ، اين است كه بدانى : روزه پردهاى است كه خداوند آن را بر زبان و گوش و چشم و شكم و شهوت تو انداخته تا تو را بوسيله آن از آتش بپوشاند . و اگر روزه را ترك كنى پردهء خدا را پاره كردهاى .
و حق صدقه : اين است كه بدانى آن ذخيرهاى براى تو نزد خداست . و امانتى است كه نياز به شاهد گرفتن ندارد . وقتى اين را دانستى به صدقه محرمانه از صدقه آشكارا مطمئنتر مىشوى . و بدانى كه صدقه بلاها و بيماريها را در دنيا از تو دور مىكند . و در
المواعظ العددية — صفحة 137
مساهمون: الشيخ علي المشكيني
ص١٣٧