( ارتكاب هر دو ) گاه منجرّ به علم تفصيلى به ارتكاب حرام و عدم اجتناب از نجاست مىشود .
چنانچه اگر با دو ميتهء مشتبه ( يكى ميته يكى مذكّى ) كنيزى بخرد ، پس ( از خريدن ) ما تفصيلا علم به بطلان بيع در تمام كنيز پيدا مىكنيم ، زيرا مقدارى از بهاى آن ميته است ؛ در نتيجه ما علم تفصيلى به حرمت وطى كنيز پيدا مىكنيم . درحالىكه قائل به جواز ارتكاب مشتبهين ، از كلامش ظاهر نشده است كه اين فرض و صورت را خارج كرده باشد .
3 - و از جمله موارد موهم خلاف ، حكم برخى فقهاء است به صحّت اقتداء يكى از دو نفرى كه در لباس مشترك بينشان اثر منى يافته است ، به ديگرى ؛ با اينكه مأموم ، علم تفصيلى دارد به بطلان و فساد نمازش زيرا يا خودش محدث و جنب است يا امامش .
4 - و از جملهء موارد موهم خلاف اينست كه : فرمودهاند : اگر دو نفر در عينى مثل ؛ فرش با هم نزاع داشتند و هريك ادّعاى مالكيّت آن را داشت بهطورى كه صدق يكى و كذب ديگرى معلوم است ولى صادق از كاذب مشخص و ممتاز نيست عين بهطور منصفانه ميان آن دو تقسيم و هريك مالك نيمى از آن مىشود .
رسائل شيخ انصارى ( فارسى ) — صفحة 189
مساهمون: الشيخ الأنصاري
ص١٨٩