سعى وجدّيت در مقام پرستش واستفسار از أهل آن معامله وبلد به آن راه بر مىآيد وتا اطمينان كامل به رشتهء نافع وامنيت وقرب طريق حاصل ننمايد ، اقدام در تجارت ومسافرت نمىنمايد ؛ لكن در امر ديانت كه چنانچه ضرر وخسارتي روى دهد ، عذاب ابدى وگرفتارى هميشگى است ، ابدا در مقام تفحّص واستفسار از حال وخصوصيات راه آن برنيامده وبيباكانه به هر راهى سلوك نموده وبه فرياد هر گوسالهء پيروى مىنماييد ، با اين كه شايد اجمالا معلوم تمامت شما باشد كه طريق حقّ همين است كه جملهء عقلاء كاملين وعلماء عاملين ونوّاب عامّ ائمّه طاهرين عليه السّلام سلوك نمودهاند وهر كس از رشتهء آنها كناره نموده ومخالفت ورزيده ، به هر اسم ورسم بوده ، جز اغراض شخصية وجلب قلوب جهّال از باب اشتياق به امتعه دنيوية وحبّ رياست ظاهريه مقصودى نداشته ؟ آيا اين مقدار بسيار وافراد كثيره وجمعيتهاى غير محصوره از بزرگان ودانشمندان وعلماء اعلام وحكماء فخام وعرفاء عظام وفقهاء شريعت حضرت خير الأنام كه چه مقدار مجاهدات نموده وبه مراتب عاليه از علم وعمل فائز شده وشب وروز همتهاى آنها مصروف پيروى راه حق وترويج شعائر إلهية وجمع اخبار وآثار وتواريخ اسلاميه وتأسيس كتب برهانية وعرفانيه وتدوين تفاسير مأثوره وقيام به وظايف شرعيه واشتغال به عبادات واعمال حسنه وانفاق در طريق حقّ ومساعدت با ضعفاء ومظلومين وهدايت مردمان به راه حق وطريق صواب بوده وچه بسيار مجاهدات ومجادلات ومباحثات با مذاهب مختلفه ودر مواقع عديده ومجامع عظيمه داشته وهميشه با أصحاب واتباع خود نيز در مقام مباحثات علميهء اصوليه وفروعيه ، نهايت جدّيت را در احقاق حقّ وظاهر كردن امر صواب وابطال باطل به كار برده وهمگى متّفق بر صحت اين طريق واضح اسلامى وشاهراه هدايت الهى شدند ، تمامت اينها نعوذ باللّه بر خطاء وباطل رفتهاند ، اما يك جاهل احمقى كه هنوز فهم كلمات أوائل طلاب را ندارد وبه محض اين كه خارج از طريق مستقيم اسلامى شده وكتاب مجعولى ترتيب داده ، يا مخالف أصل ديانت ويا مخالف احكام ديانتى كه تمامت علماء اعلام متّفق در صحت آن احكامند ، بدون تأمّل وتفحّص از حالش ومقام علم وعملش واستفسار از أهل خبره وعلما وبزرگان به گرد آن داعى فرآهم آمده وبازار شيطان وگمراهى را رواج مىدهيد از جادّهء واضحه فقهاء اثناعشريه به راههاى تاريك داخل مىشويد وبا نبىّ خاتم صلّى اللّه عليه وآله
و
بيست رساله ( فارسي ) — صفحة 86
مساهمون: ميرزا أحمد الآشتياني
ص٨٦