گر مسبّح بود از ما هي رهيد * ورنة در وى محو گشت وناپديد
در كتاب كافى ، در باب اخلاص از حضرت أبى الحسن الرضا عليه السّلام ، از حضرت أمير مؤمنان عليه السّلام روايت فرموده : خوشا به حال كسى كه خالص گرداند پرستش وبندگى را بهر خداوند وفراموش ننمايد ياد خدا را به مشغول شدنش به آن چه گوشش مىشنود ؛ يعنى از صحبتهاى دنيا وترغيبات أهل دنيا ، وغمگين ومحزون نشود سينه وى به آنچه به غير وى عطا شده از متاع دنيا . « 1 »
باز در باب عبادت ، در كافى از حضرت صادق عليه السّلام به اين مضمون روايت است كه فرمودند :
در تورات صحيح نوشته شده : اى پسر آدم ! فارغ گردان قلب خود را از شهوتها وعلاقههاى دنيا به جهت پرستش من ، پر مىگردانم دلت را از بىنيازى از مخلوق ، وبر من است كه راه فقر وفاقهء تو را سدّ نمايم ، وپر گردانم دلت را از خوف خودم ؛ يعنى خوف سبب شود كه به عبادت وأطاعت قيام نمائى واز حرامها دورى كنى ، تا به درجات عاليه برسى ، واگر فارغ وخالى ننمائى دل خود را به جهت عبادت من ، پر مىكنم دلت را از شغل وگرفتارى به دنيا وديگر از فقر وفاقهات جلوگيرى ننمايم وراه فقرت را سدّ نكنم ونبندم وواگذار كنم تو را به طلب وكوشش خودت « 2 »
تو بندگى چو گدايان بشرط مزد مكن * كه خواجة خود روش بندهپرورى داند
البتة عشّاق محبوب حقيقي وپرستندگان معبود يگانه سزاوار نيست كه توجهى به غير جمال وطلعت بىمثال الهى كه منزّه از وصف وتحديد است ، داشته باشند . روى دل ايشان به كوى دوست بود واز خيال غير فارغند .
دل بردى وجان ميدهمت غم چه فرستى * چون نيك حريفيم چه حاجت بمحصل
باز در كافى از حضرت صادق عليه السّلام به اين مضمون وارد است كه حضرت رسول خدا صلّى اللّه عليه وآله فرمودند : أفضل وبرترين مردمان كسى است كه عاشق باشد به پرستش خداوند . پس مثل كسى كه معشوق خود را مىبوسد ودر كنار مىگيرد ودلش فريفتهء آن معشوق است ، اين گونه عاشق عبادت باشد ، وبدن خود را به عبادت مشغول دارد ودل خود را از هر لذت وشهوت
و
هامش
( 1 ) . كافى ، ج 2 ، ص 16 .
( 2 ) . همان .