سعيد و طايفهاى شقى ، چنان كه در نكته 363 هزار و يك نكته گفتهايم : مستفاد از آيات و روايات اين است كه آخر الامر مردم به دو قسم مىشوند قسمى سعيد و قسمى شقى قوله عز من قائل :
يَوْمَ يَأْتِ لا تَكَلَّمُ نَفْسٌ إِلَّا بِإِذْنِهِ فَمِنْهُمْ شَقِيٌّ وَ سَعِيدٌ فَأَمَّا الَّذِينَ شَقُوا
- الآية ؛
وَ أَمَّا الَّذِينَ سُعِدُوا
- الآيه ( هود 108 - 110 ) لذا دار آخرت به جنت و نار تقسيم شده است ، و اسماى الهى به جمالى و جلالى . جنت مظهر جمالى و جهنم مظهر جلالى است و شئون حق هم مقتضى هدايت و ضلالت است هدايت را بالذات و ضلالت را بالعرض . و آدم را با دو دست خود خلق فرموده است كه صفات جمالى و جلالىاند . شقوا را بر صيغت معلوم آورده است و سعدوا را مجهول كه ذاتش بالذات هدايت را اقتضاء كند و ضلالت بالعرض است . در دفتر دل ثبت است كه :
سراسر صنع دلدارم بهشت است * بهشت است آنچه زان نيكو سرشت است
شنيدى سبق رحمت بر غضب را * ندانستى يكى امر عجب را
كه اين رحمت نباشد زائد ذات * كه ذاتش عين رحمت هست بالذات
ز ذاتى كوست عين رحمت اى دوست * نباشد غير رحمت آنچه از اوست
بداند آنكه او مرد دليل است * جهنم عارض و جنت اصيل است