تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — صفحة 171

مساهمون:

ص١٧١

مجلس نرخ طهران

در عشر اخير ذى حجه 15 ، جناب امين الدوله صدراعظم جمعى از تجار را احضار كرد و مىخواهد تشكيل مجلس نرخ اجناس دار الخلافه را بدهد .

خيال صدراعظم در تجديد رژى

در اواخر سلطنت شاه شهيد ناصر الدين شاه - طاب ثراه - ادارهء دخانيات ايران ( رژى ) به انگليسىها داده شد . انگليسىها چون ابتداى كار بود مبالغى به امناى دولت دادند كه مانع خيالات آنها نشوند . پس از آن شروع به عمل كرده در ولايات مأمور فرستادند و خانه‌ها خريدارى و كرايه كردند و در طهران هم كه مركز بود ، يك دستگاه عمارت واقعه در خيابان علاء الدوله معروف به باغ ايلخانى را از دولت خريدارى كرده ، ادارهء رژى قرار دادند و بالاى در عمارت دادند نقاش بعضى صورت‌ها كشيد كه حاكى از اين بود كه اين اداره مركز انحصار تمام دخانيات ايران است ، با اين‌كه دولت ايران فقط انحصار تنباكو و توتون را به آنها داده بود و بالاى يكى از درب [ هاى ] عمارت صورت شيرى را كه بالاى آن خورشيدى بود و دو زنجير به گردن شير كه يكى به طرف راست بسته بود و ديگرى به طرف دست چپ ، مرتسم كرده بودند و خيالشان اين بود پس از آن‌كه در كار خود مستقل شوند دست به بعضى امور ديگر دراز نمايند ، يعنى هرچه در او دود و دخان بود ! اين بود كه بعضى مردمان به خيال افتادند كه اين كار را موقوف نمايند . اعلانى به ديوارهاى كوچه‌هاى دار الخلافه چسبانيدند كه در روز دوشنبه رجب 1309 بلواى عام است و نيز تلگرافى راست يا دروغ نسبت به مرحوم مبرور ميرزا حسن شيرازى حجة الاسلام - اعلى الله مقامه - به اين مضمون به مردم نمودند : « اليوم استعمال توتون و تنباكو حرام و محاربه با امام است » . بعضى از دينداران كه فرمايش حجة الاسلام را حكم امام مىدانستند نكشيدند . بعضى ديگر يا از راه بىمبالاتى يا اين‌كه حلال محمد حلال است تا روز قيامت و حرام محمد حرام است تا روز قيامت ، گوش به اين سخنان ندادند و استعمال كردند . بالجمله در روز دوشنبه مزبور ، در طهران بلواى عام شد و كسبه دكاكين خود را بستند