تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — صفحة 137

مساهمون:

ص١٣٧
خسارت و بدنامى طرفين بود ، اگرچه اصلاح ذات بين دوامى نكرد و در معنى كدورت در ميان بود [ و اين متاركه از براى دو طرف خفت بود ] .

ايجاد دواخانه

در ماه شعبان المعظم هزار و سيصد و پانزده ، جناب امين الدوله صدراعظم در محلهء چاله ميدان طهران در قرب زاويهء مقدسهء امام‌زاده يحيى عليه السّلام دواخانهء ممتازى از خود ايجاد كرد و طبيب و دوافروش در آنجا قرارداد و فقرا را مجانا معالجه مىكند و دوا مىدهد .

ايجاد مدرسهء مليه در طهران

جناب ميرزا على خان امين الدوله صدراعظم ، سابق بر اين ، در پيشكارى آذربايجانش در تبريز ايجاد مدرسهء مليه مسمّى به « رشديه » نمود . در ماه رجب المرجب هزار و سيصد و پانزده در طهران ، در حوالى منزل خود ، به شراكت جمعى از رجال ايجاد مدرسهء مليه كرد و اسمش را مدرسهء « رشديه » نهاد . سرمايهء مخارجش ده هزار تومان بود كه دو هزار تومان را اعلىحضرت همايونى داد و ما بقى را خود و ساير رجال . در حقيقت اول ايجاد مدرسهء مليه است در طهران [ كه ] در عهد سلطنت جاويد مدت اعلىحضرت مظفر الدين شاه قاجار برپاى شد . ساير مدارس مليه از وى فرا گرفتند . ترقى هر مملكت منحصر به مدرسه و روزنامه است ، نه مدارس قديمهء ايران . خلاصه اين مدرسه شامل پنجاه شاگرد بود كه بيست و پنج نفر از آنها مجانى و بلاعوض درس مىخواندند و بيست و پنج نفر ديگرش ماهانه از قرار نفرى « ابتدايى » يك تومان و « علمى » پانزده هزار دينار به مدرسه ماه به ماه مىدادند . معلم مدرسه ميرزا حسن رشديه بود كه تدريس اين نوع مدارس را به روشى مخصوص در اسلامبول ياد گرفته بود و تا آن روز در طهران آن نوع ابتدايى سهل المأخذ نمىدانستند و به شاگرد ياد نمىدادند آ « 1 » . مدت تحصيل در اين مدرسه چهار سال بود . در آنجا زبان فارسى و خط و
هامش
( 1 ) . در خصوص شادروان حسن رشديه كه بنيانگذار مدارس نوين بود رجوع شود به سوانح عمر به قلم پسرش
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى ) — صفحة 137 | عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه ) / عبدالحسين نوائى