تا بمنوچهر ملك عجم بكشد ، پس از جهت كارى كه بر دست وى برفت كه به زبان پارسيان مرگ ا [ ر ] جان [ 1 ] خوانند ، يعنى موجب كشتن ، بگريخت و نيارست در ملك عجم بودن بشام افتاد ، بدير راهبى ، و با ايشان از دين مجوس بترسائى در آميخت ، و ازين صومعه به ديگرى همى رفت ، در آن بيابان ، تا حادثهء افتادش ، و جهودى ببندگى بداشتش نام او عثمان بن الاشهل ،
چون پيغامبر هجرت كرد ، او را بخريد از آن جهود ، و آزاد كرد ، و عهدى نوشت به خط على بن ابى طالب عليه السلام ، و اين نسخت آنست لفظ بلفظ :
بسم اللّه ، هذا ما افدى [ 2 ] محمد بن عبد اللّه [ رسول اللّه ] سلمان [ 3 ] الفارسى من عثمان ابن الاشهل اليهودى ثم القرظى بغرس ثلاثمائة نخلة و اربعين أوقية ذهبا [ 4 ] [ و قد برى ] [ 5 ] محمد بن عبد اللّه [ رسول اللّه ] لثمن سلمان الفارسى ، و ولائه لمحمد بن عبد اللّه [ رسول اللّه ] و اهل بيته ، لا سبيل لاحد على سلمان [ 6 ] شهد على ذلك : ابو بكر بن ابى قحافه [ 7 ] و عمر بن الخطاب ، و على بن ابى طالب ، و حذيفة بن سعد بن اليمان ، ( 160 - آ ) و ابو ذر الغفارى [ 8 ] و المقداد بن الاسود ، و بلال مولى ابى بكر ، و عبد الرحمن بن عوف ، و كتب على ابن ابى طالب [ يوم الاثنين ] فى جمادى الاولى [ 9 ] [ من سنة مهاجر ] [ 10 ] محمد [ بن عبد اللّه رسول اللّه ]
و سلمان فارسى را برادرزادهء بود ، نام او ماهاذر بن فروخ بن بدخشان و تخمهء ايشان بشيراز است ، و عهدى دارند از پيغامبر هم بخطّ امير المؤمنين على بر اديم سفيد نوشته ، و خاتم پيغامبر ، و ابو بكر و عمر و عثمان ، و على عليهم - السلام بر آنجا نهاده و اگر چه اين عهد بسال نهم بود از هجرت [ 11 ] بدين جايگاه ثبت كرده شد ، تا از يك روى باشد ،
هامش
[ ( 1 ) ] ظ : مرگ ارزان . بمعني مرگ ارزانى يعنى : مستحق الموت ، و اين يكى از لغات مذهبى زرتشتيان است و گناهاني بوده است كه بمرگ ارزانى ميانجاميده است
[ ( 2 ) ] هذا ما فادى - تاريخ بغداد للخطيب ( ج 1 ص 170 )
[ ( 3 ) ] فدى سلمان . . .
[ ( 4 ) ] متن : ذهب
[ ( 5 ) ] متن : بفديه من
[ ( 6 ) ] فليس لاحد على سلمان سبيل ( تاريخ بغداد )
[ ( 7 ) ] ابو بكر الصديق ( تاريخ بغداد )
[ ( 8 ) ] متن : ابو ذر غفارى
[ ( 9 ) ] متن : الاول
[ ( 10 ) ] متن : الاول هجرة محمد . از تاريخ بغداد اصلاح شد .
[ ( 11 ) ] متن : و بدين .