سياست است و حلاوت تخفيف مؤونت رعيت . از او سؤال كردند كه جواد كيست و بدتر از شمشير چيست و حد عقوبت قاتل پدر كدام است ؟ جواب داد جواد كسى است كه به بذل اموال خود قيام نمايد و به خواستهء ديگران طمع نفرمايد و بدتر از شمشير ، زبان اصحاب نظم و نثر است كه خلق را به بدى ياد كنند . اما كشندهء پدر ، هرگز به خاطرم خطور نكرد كه او را عقوبتى تعيين نمايم .
فيثاغورس حكيم « 1 »
به حليهء علم و عمل محلى بود . به درجهء اعلى به معروف امر نمودى و از منكر نهى فرمودى . گويند دويست رساله در علوم مختلفه تأليف كرده . در تاريخ گزيده مذكور است كه فيثاغورس از جملهء تلامذه لقمان است و اكثر سازها در علم موسيقى ساختهء او است .
از سخنان وى است كه : جهد نماى تا ناكردنى « 2 » را در دل نگذرانى . و فرمود كه : آن كس كه ترا بر عيوب تو مطلع گرداند عزيزتر از آن شخص دار كه ترا به مدح دروغ مغرور سازد .
و گفت كه : بيشتر آفات كه به حيوانات رسد سبب آن فقدان نطق است و واسطهء حدوث مخافات انسان را وجدان آن .
جاماسب
به قول صاحب تاريخ گزيده شاگرد لقمان و برادر گشتاسب است . در علم نجوم مهارت بىنهايت داشت .
از سخنان او است كه : بدترين خصال كريم ، ترك كرم است و بهترين افعال لئيم ، ترك خست .
و ايضا از كلمات جاماسب است كه : بزرگترين جراحات آن است كه كريمى از لئيمى حاجتى خواهد و روا نگردد .
و هم او گويد كه : گناه دردى است كه دواى آن استغفار است و شفاى آن توبه و اعتذار .
هامش
( 1 ) .Pytagoreفيلسوف و رياضيدان يونانى ، قرن ششم قبل از ميلاد ( ن ) .
( 2 ) . در مج : « نگرانى » .