فرق ميان معجزه و ابتكار علمى
در پرتو آنچه گفتيم ، در مىيابيم كه پيشرفتهاى دانشمندان نابغه در رشتههاى مختلف علمى ، معجزه به حساب نمىآيد . اگر فرض كنيم كه يكى از دانشمندان امروزى از معاصران خويش پيشى گرفته است و مثلا ، در اكتشاف يك غدّهء سرطانى ، و مادّهاى كه آن سرطان را ريشهكن مىكند ، توفيق يافته است ، و در شرايطى كه ديگر دانشمندان از اين كار در ماندهاند ، وى به حكم اكتشاف خود مىتواند بيمارى را از سرطان نجات بدهد ، كار او يك معجزه نيست . زيرا ، او در برابر بىاطّلاعى دانشمندان ديگر به راز و علّت و داروى آن بيمارى تحدّى مىكند ، و در مقام تحدّى با قوانين آفرينش كه با مشاهده و آزمايش به ثبوت رسيدهاند ، نيست . او تنها توانسته است بيمار را بر اساس يك تجربهء استثنايى خودش كه در آزمايشگاه علمى خود انجام داده است ، از سرطان نجات دهد . در نهايت ، وى قانونى را كشف كرده است كه تا كنون هيچ كس آن را نمىدانسته است . آشكار است كه اين باز شناختن قانون طبيعى از طريق آزمايش ، تحدّى در برابر قانون طبيعت نيست ، اجراى يك قانون طبيعى است ؛ و در واقع ، در برابر همكاران خود كه پيش از وى ، از اكتشاف آن قانون درماندهاند ، تحدّى مىكند .
هامش
قدرت تصرّف و دخالت و جهتدهى به رخدادها را به نفع خود سمت و سو مىبخشد . هر قانون علمى نيز در طبيعت تابع اصل فلسفى سنخيّت بين علت و معلول است . اكنون سؤال اين است كه آيا معجزه نفى قانون علتهاى طبيعى است ؟ بعنوان مثال اگر كسى بدون استفاده از حرارت ، آبى را در لحظهاى تنها با يك نگاه به مرحلهء جوش برساند ، آيا او قانون علت و معلول را در نظام عادى آفرينش نفى كرده است ؟ پاسخ اين است كه معجزه نه تنها قوانين آفرينش را نفى نمىكند بلكه خود نيز تابع همان اصل فلسفى علت و معلول است . ليكن معجزه از قوانينى تبعيت مىنمايد كه در دسترس نوع بشر نبوده و شايد به طرق عادى و علمى نيز قابل دسترس نباشد . اما برخى از رويدادهاى فرا طبيعى با انجام پارهاى تمرينات طاقت فرسا قابل دسترسى است . اصل جاذبه و كشش كرهء زمين يك قانون طبيعى است . اما مرتاضان با تمرينات محير العقول ما فوق طاقت بشرى مىتوانند در سرعتى كمتر از يك دقيقه صدها كيلومتر راه را از مكانى به مكان ديگر طى نمايند . اما هنوز علم و دانش تجربى بشر ، از كشف چگونگى قانونمندى اين پديدهها عاجز است . بلكه اصولا با علم تجربى نمىتوان به كشف روابط قانونمند و پايدار امور فراتجربى دست يافت ( ويراستار ) .