صورت از كتان سفيد كه همواره بايد تازه شسته شده باشد . خدمتكار سر سفره نيز بايد مانند ساقى فريبنده نباشد . ظروف بايد در صورت امكان يكرنگ باشند ؛ بشقابهاى چينى يا بشقابهاى سراميك مشهد ترجيح داده مىشوند . پيش از غذا آب ميوه داده مىشود ؛ غذاى اصلى برنج با ادويه است . نويسنده همهگونه توصيهء غذايى مىكند ، ولى تأكيد مىنمايد كه مهمترين شرط براى يك وعده غذاى خوب ، تميزى آشپز ، و آشپزخانه است . توصيه مىشود كه كم خورده شود ، حتى وقتى كه سير نشدهايم ؛ اصولا يك ميرزا نبايد با يك پرخور يا با كسانى كه ادب سفره را رعايت نمىكنند و به عنوان مثال غالبا باد گلو مىكنند غذا بخورد . پس از غذا تنبول تعارف مىكنند .
در زمستان آتشى كه در منقل روشن است با مواد معطرى مثل عنبر و كندر و چوب عود آميخته مىشد ، در حالى كه در تابستان پردههاى حصيرى آغشته به كمى عطر ، عينا مثل بادبزنها و كفپوشهاى بافتهء سبك فضا را خنك مىكردند . گلدانهايى با گلهاى فصل نيز بايد خانه را آراسته باشند .
خانهء ميرزا بايد دستكم داراى يك باغ و فوارهاى احاطه شده به وسيلهء گلدانهاى گل باشد ( و اين براى خانهء شرقى جامعهء مرفه عموما معتبر است ) ، به نحوى كه بتوان از سرسبزى و چهچهء پرندگان لذت برد ( چون با ميل نزديك حوضچه و چشمهء آب نشسته مىشده است ) . ولى اگر ميرزا منصبى زير 500 ذات داشت ، بهتر بود كه كسى را دعوت نكند . . .
اگر خانهاش را ترك مىكرد ، بهتر بود كه اين كار را با يك تخت روان انجام دهد ؛ چون اگر سوار بر فيل يا اسبى مىشد ، ممكن بود سقوط كند كه شايستهء يك ميرزا نبود . ولى در باران فيل ترجيح داده مىشد ، چون تخت روان مىتوانست خيس و كثيف شود . با اين وصف اگر مىخواست از باغها و گلها ديدن كند ، بايد در صورت امكان سوار بر اسبى هديه شده شود ؛ چون مجبور بود كه در اسطبلش نژادهاى مختلف اسب را داشته باشد .
براى شكار با باز نيز دستور العملهاى دقيقى وجود داشت ؛ وقتى كه باز دنبال مىشد ، سوار نبايد تاخت مىكرد ، چون ممكن بود از اسب سقوط كند يا عمامهاش ليز خورده ، فروافتد . هنگام بازگشت از شكار ميرزا بايد كنار نهرى زير يك درخت استراحت كند ، در حالى كه پارچهاى سفيد طورى كشيده و بسته مىشد كه پرندگان نتوانند لباسهايش را كثيف كنند . پس از خوردن قهوه بايد شكارها بين همراهانش تقسيم شود ؛ در صورتى كه گوزن سرخى شكار شده بود ، بايد از آن كباب درست مىشد ، در حالى كه پرندگان شكار شده به وسيلهء سربازان از جلو جمع گذرانده مىشدند تا همه بتوانند آنها را ببينند .
ميرزا بايد گل را دوست داشته باشد ، ولى فقط در مناسبتهاى خيلى نادر بايد گلسرخى دست پروردهء خودش را در عمامهاش فروكند .
او در حمام بايد از يك برس براى بدن و از برسى ديگر براى پا استفاده كند و خدمتكار حمامش نبايد
در قلمروى خانان مغول ( فارسى ) — صفحة 269
مساهمون: آنه مارى شيمل
ص٢٦٩