تخطي إلى المحتوى الرئيسي

در قلمروى خانان مغول ( فارسى ) — صفحة 204

مساهمون:

ص٢٠٤
ويژه مىبخشيد . اتاقك لباسها تحت نظارت مير سامان « 1 » بود و در اينجا منسوجات براساس تاريخ ورود نظم يافته و نگه‌دارى مىشدند . لباس در دورهء مغول در محيط دربار زياد تغيير نيافت : براى مردان شامل پيژامه ، شلوار بلند تا قوزك پا و در روى آن ، پيراهنى بود كه طبق مد بلندى آن تغيير مىيافت . در اين تركيب تغييرات مختلف در پارچه و رنگ ممكن بودند ؛ بلندى بالا تنه ، برش يقه ، و فرم آستينها پيرو مد بودند . در حالى كه بابر در برخى از مينياتورها جامه‌اى در بر دارد كه چاك پيش سينهء آن در وسط با دكمه‌ها و حلقه‌هايى بسته مىشده است ، بعدا ظاهرا چاك پيش سينه‌اى مايل جاى خود را دست‌كم بين مسلمانان باز كرده است كه در اين مدل جامه در زير بغل سمت راست دكمه‌اش باز و بسته مىشده است ؛ چاك پيش سينهء هندوها سمت چپ بود . در زمان جهانگير رسم شد كه چاك پيش سينهء مايل ادامه يافته از وسط سينه به زير بغل سمت راست را با نوارهاى زينتى كه طبق سليقه بلندتر و كوتاه‌تر بودند و غالبا از جنسى بسيار گران‌بها تشكيل مىشدند ، حاشيه‌دوزى كنند . جامه مىتوانسته تا روى زانو و همچنين تا قوزك پا برسد و عموما بسيار نازك بوده است كه در نتيجه رنگ شلوار كه از جنس كلفت‌ترى بود زير آن خودنمايى مىكرده است . ولى شلوارها برخى اوقات در قسمت زير ساق پا تنگ‌تر مىشدند كه در نتيجه رديفى از چينهاى عرضى شيك را تشكيل مىدادند . جامه متشخصان بيشتر از موصلين « 2 » ، چيت موصلى ، بسيار لطيف بود ؛ و نقوش بافته يا سوزن‌دوزى شدهء بسيار متفاوتى هم يافت مىشدند يك شاهزاده گاهى جامه‌اى با نقش پروانه و گاهى با تصوير جنگ حيوانات بر تن مىكرد . گلهاى شقايق درخشان مىتوانسته‌اند جامه را تزيين كنند يا روى زمينهء بنفش ملايم لاله‌هايى طلايى و روى زمينهء طلايى گلهايى زنبق شكل مىدرخشيدند . شاه جهان يك‌بار در جامه‌اى بافته با نقش شكوفه‌هاى بسيار زياد كه با آن شلوارى به رنگ سبز ملايم به پا داشت ، ظاهر شده است . ( 2 ) گاه كت و شلوار يك رنگ بودند ، ولى اكثرا دو رنگ متفاوت داشتند كه البته شلوار از پارچهء كلفت درهم بافته با ابريشم راه راه لطيف يا رشته‌هاى طلايى درخشان تشكيل مىشده است . ولى همايون همان‌طور كه معتقد به ستارگان بود ، عادت داشت رنگهايش را مطابق رنگ ستارهء حاكم بر روز انتخاب كند : روز شنبه ؛ روز سيارهء زحل ، سياه مىپوشيد ، يكشنبه ؛ زرد طلايى ؛ دوشنبه ، سفيد يا سبز ، سه‌شنبه ؛ روز سيارهء مريخ ، قرمز ، چهارشنبه ؛ آبى ملايم ، پنجشنبه ؛ اخرايى رنگ ، و جمعه باز هم سفيد يا سبز .
هامش
( 1 ) .MirSaman .( 2 ) .Musselin .