مرگ او سر و ريش چانهاش را تراشيد و از تمام زيورآلات امتناع ورزيد .
احترام به مادر يك وجه شناخت مهم از فرهنگ بود . جهانگير بارها گزارش مىكند كه چگونه از مادرش ديدن كرده ، به استقبال او رفته تا طبق رسوم چنگيز خان و تيمور به او اداى احترام كند و در جلو او خم شود . زمانى كه يكى از مادر زنهاى گلرخ ميران شاهى ، در سال 1614 بيمار بود به فرمانروا خلعتى داد كه او براى احترام به رسم و رسوم ( توره ) « 1 » ، پذيرفت ، در حالى كه او به عنوان فرمانروا در اصل از هيچكس نبايد چيزى افتخارى مثل چنين جامهاى را بپذيرد . در اين ستايش به شدت اثرگذار به مادر ، ارائه طريق به اينكه به مادر بايد بيشتر از هركس ديگر احترام گذاشت كه البته ريشه در اسلام نيز دارد ، دخالت دارد .
ولى در نوجوانى اكبر چيز ديگرى هم ديده مىشود و آن ارتباط نزديك او با ماهام آناگا « 2 » دايهاش بوده است ؛ ( 8 ) طبق قانون اسلام خواهران و برادران شيرى مثل خواهران و برادران خونى هستند ؛ آنها اجازهء ازدواج با هم را ندارند . از اينرو رسم بود كه شاهزادهء تازه به دنيا آمده ، در طول هفتهها و ماههاى بعد به وسيلهء خانمهاى متشخص مختلف ، دستكم براى زمان كوتاهى شير داده مىشدند . فرزندان تنى اين دايهها بعدا خواهران و برادران شاهزاده به شمار مىآمدند . بدين نحو شبكهء تنگاتنگى از رابطهها و وابستگيها ايجاد مىشده است ، همانگونه كه وقتى از اكبر خواسته شد برادر شيرىاش كوكا را مجازات كند ، متذكر شده است : « بين ما جريانى از شير است كه من نمىتوانم از روى آن بگذرم . » مادر ميرزا عزيز كوكا ، جىجى آناگا ، همسر شمس الدين آلگا بود كه اكبر او را نيز بسيار دوست داشت . مهام آناگا در كودكى اكبر كوشيده است به وسيلهء سحر و جادو موجب شير نخوردن او از جىجى كه به اكبر 8 ماهه در آن زمان آرامش مىبخشيده است شود ( يكى از مدارك بسيار مورد استفادهء شرححالنويسان انبياء براى دانش ماوراء الطبيعهء اكبر ) .
زين خان كوكا « 3 » كه پدرش زمانى مريم مكانه را در فرار به ايران همراهى كرده بود ، پسر يكى از دايههاى اكبر بوده است ؛ نوهء او بعدا با جهانگير ازدواج كرد و پسرش پرويز را به او هديه نموده .
غالبا افتخار شير دادن به يك شاهزاده ، به يك خانم مورد اعتماد معين و از قبل وابسته به شبكهء خانوادگى واگذار مىشده است .
به همين دليل همه جا در محدودههاى ايندو - اسلامى مقبرههايى وجود دارد كه به وسيلهء دايههاى معروف بنيان گذاشته شده است ( نمونههاى به ويژه زيبا در لاهور و ماندو يافت مىشوند ) ، و جهانگير
هامش
( 1 ) .tore .( 2 ) .Mahamanaga .( 3 ) .ZaynKhanKoka .