تهران حدود 150 روزنامه و مجله و در تبريز 50 روزنامه و مجله بود .
مجلس دورهء اول بر اثر فشار و فعاليت نيروهاى آزادىخواه يك سلسله قوانين و تصويب نامههاى مترقى دربارهء قطع مستمرى اشراف ، مبارزه با رشوهخوارى ، لغو تيولها و غيره به تصويب رساند .
در هفتم اكتبر سال 1907 « 1 » به دنبال مبارزات زيادى كه بين نيروهاى آزادىخواه و استبداد صورت گرفته بود [ محمد على ] شاه مجبور شد كه متمم قانون اساسى ايران را كه در سوم اكتبر به تصويب مجلس رسيده بود امضا نمايد .
در متمم قانون اساسى ايران ، قواى مقننه ، مجريه و قضائيه از يكديگر مجزا شدند .
ولى براى شاه نيز حقوق بىشمارى محفوظ ماند از جمله : مبرّا بودن از هرگونه مسئوليت ، فرماندهى كل قوا ، حق شروع و اعلان جنگ و عقد قرارداد صلح ، عزل و نصب وزيران و غيره . شيعهء اثنى عشرى نيز مذهب رسمى ايران اعلام شد .
متمم قانون اساسى براى روحانيون نيز امتيازات زيادى قائل شد . در قانون پيشبينى گرديد كه كميسيونى مركب از پنج نفر از روحانيون برجسته تشكيل شود تا دربارهء قوانين مصوبهء مجلس و تطبيق آن با روح اسلام اظهارنظر كند . يعنى بدون تأييد اين كميسيون ، شاه حق توشيح قوانين مصوبه مجلس را نداشت . . .
تصويب متمم قانون اساسى قدم بسيار مهمى بود كه در راه رشد و توسعهء انقلاب مشروطيت ايران برداشته شد .
امپرياليستهاى انگليس ، روسيه تزارى و آلمان كه بر سر ايران و براى اجراى برنامههاى استعماريشان ميان خود نزاع داشتند ، درواقع دشمنان سرسخت جنبش مشروطيت ايران به شمار مىآمدند . امپرياليستهاى انگليس . . . به نحو شديد و وسيعى در امور داخلى ايران مداخله مىكردند . . . پياده كردن نيروهاى نظامى انگليس در جزيرهء هنگام و در سواحل جنوبى ايران يعنى خليج فارس در سال 1906 و همچنين دخالت علنى در سيستان و بلوچستان و ساير نواحى ايران از نمونههاى آن بود . . .
هامش
( 1 ) . 2 رمضان 1325 / 15 مهر 1286 .