انگليسها در آغاز ميخواستند بوسيلهء ميرزا آقا خان نورى شاه را از اين كار منصرف نمايند ولى ميرزا آقا خان از عهدهء اين كار برنيامد و در مقابل با جلوگيرى از كمك فرستادن به حسام السلطنه آن را جبران كرد .
حسام السلطنه از صدر اعظم به شاه شكايت كرد و شاه به ميرزا آقا خان نوشت كه « اگر نميتواند اقداماتى نظير اقدامات اميركبير بكند استعفا دهد » .
با همهء كارشكنىهاى ميرزا آقا خان ، سلطان مراد ميرزا توانست هرات را تسخير كند و اصولا اين شاهزاده نسبت به هرات نظر خاصى داشت يعنى آن را براى حفظ خراسان از تاختوتاز تركمانان مرو لازم ميدانست چه راه تركمانان از كنارهء هرات و غوريان بود .
ميرزا آقا خان نورى نيز در پاسخ نامهء سفير انگليس در استانبول بمطلبى نظير اين مطلب اشاره نموده مينويسد : « . . . دولت ايران بنابر پلوتيك معيّن خود و شرايط حفظ امنيت خراسان بتعجيل به تهيهء فرستادن لشكريان به آن صفحات پرداختند كه شايد او [ دوست محمد خان ] ترك خودسرى و تخليهء قندهار و صرفنظر از تعرض هرات كرده مراجعت نمايد ، سودى نبخشيده بر جسارت خود افزود و بطمع سيستان و افساد قاينات ولايات معظمهء خراسان و كرمان افتاد . آدمها و كاغذها و خلعتها فرستاد و دعوتها نمود و خود را در انظار عوام مستظهر بدولت انگليس وانمود كرد و به اين ادعا منتظر نتيجههاى بزرگ نشسته . . . » و پيش از اين مطلب در همين نامه مينويسد : « . . . كيفيت هرات و تعيين لشكر اين دولت محض حفظ امنيت داخل و خارج خراسان بدون خيال و قصد تازه در آن صفحات . . . » و در حقيقت از اين نامه و از نظر شاهزاده سياست ايران نسبت به هرات روشن مىشود ، يعنى حفظ امنيت خراسان .
دولت انگلستان پيش از آنكه هرات را در دست ايران ببيند مجددا به همان سياست ديرينهء خود يعنى بهانهجوئى و تهديد متوسل شد و موضوع ميرزا هاشم نورى
سفرنامه فرخ خان امين الدوله ( مخزن الوقايع ) ( فارسى ) — صفحة مقدمه 25
مساهمون: حسين بن عبد الله سرابى
صمقدمه ٢٥