ركاب فلكفرساى مشغول گشت . و السلام [ 1 ] ]
ذكر بناى باغ سفيد « 1 » و عمارت كوشك
حضرت سلطنت شعارى در اين سال مذكور به طالع سعد و اختر همايون ساعت ميمون اختيار كرده بر جانب شرقى شمالى شهر هرات به موضعى كه پيشتر به باغ سفيد موسوم بود ، چند موضع ديگر بدان مضاف گردانيده ، بزرگان و متميزان و مهندسان و بنايان و انواع محترقه « 2 » به سبب اساس و اتمام عمارت جمع آورده در فضاى چون عرصهء اميد فسيح بنائى چون قدر فلك رفيع و چون جاه خدايگانى عريض ، بستانى بهشت سرشت ارم صفت و سرايى خلدآساى جنت طينت در روز جمعه بيست و چهارم ذى القعده سنه ثلاث عشر و ثمانمايه [ 2 ] بنياد نهادند . مهندسان استاد و بنايان [ 3 ] حاذق و معماران دانا به مشورت و صوابديد يكديگر طرح آن به نوعى افكندند كه تا بنياد جهان و نهاد عالم است ، كسى مثل آن نشان نداده است .
[ دار على العز و التاييد مبناها * و للمكارم و العلياء معناها
فاليمن اقبل ميمونا بيمناها [ 4 ] * و اليسر اصبح موصولا بيسراها ] « 3 »
هامش
[ 1 ] . م و ل : دار السلطنه ملازم شد .
[ 2 ] . ل : 813 .
[ 3 ] . م : بنا آن .
[ 4 ] . ت : بايمنها .
( 1 ) باغ سفيد : حافظ ابرو در جغرافياى خود نيز از اين باغ مفصلا ياد مىكند ( نسخه ملك ) فصيحى خوافى نيز در مجمل آن را ذكر كرده است ( 3 / 201 ) بايسنغر ميرزا فرزند شاهرخ در همين باغ سكونت كرد ، اين باغ كانون تجمع و پذيرائى دانشمندان ، نويسندگان ، هنرمندان و سفرا شده است ( - مطالب مرحوم محمد كاظم امام در ذيل صفحه 88 / ج 2 روضات الجنات در مورد محل اين باغ ، خواندمير نوشته است باغ سفيد در ميان شرق و شمال هرات واقع بوده است حبيب السير ج / 3 ص 582 ) .
( 2 ) محترفه : پيشهوران ، صنعتگران ( غياث ) .
( 3 ) خانهئى است كه بناى آن بر عزت و تاييد قرار دارد و براى بزرگوارىها و بلنديها جايگاه آن است . پس مباركى ، مبارك شده است با دست راست آن و آسانى و آسودگى بدست آمده است با دست چپ آن .