رمضان سنه احدى و عشر و ثمانمايه به تنگاتنگ « 1 » شام ، ز تنگ اللّه اكبر « 2 » شيراز گذشته طوطه را با مركوبات در بيرون بگذاشت [ و ] خود پياده از دروازه سعادت « 3 » اندرون رفت و به خانه خواجه حسين طبيب نزول فرمود . [ 1 ] و فى الحال خبر او به اميرزاده پير محمد رسانيدند . در حالت افطار دست از طعام بازداشت و بفرمود [ 2 ] [ تا طلبكاران به هر طرف شتافتند و سراق « 4 » او را به هزار حيله يافتند ] . اميرزاده پير - محمد را اين خبر در مقدمه مغير « 5 » گردانيد ، اما همان لحظه انواع اشفاق و دلدارى فرموده برادر را گرامى داشت و همه اسباب پادشاهى به موجب دلخواه مهيا و مرتب گردانيد و در محله موردستان « 6 » در خانه رمضان آقا كه اختاجى « 7 » شاه شجاع « 8 » بود ، فرود آوردند [ 3 ] و اميرزاده اسكندر نيز به حد تمام ما لا كلام خدمت و ملازمت آن حضرت مىنمود . [ 4 ]
هامش
[ 1 ] . ت : از « و به خانه » تا اينجا ندارد .
[ 2 ] . م و ل : طلب فرمود .
[ 3 ] . ت : از « و در محله » تا اينجا ندارد .
[ 4 ] . ت : « و اميرزاده اسكندر نيز به حد هرچه تمامتر به خدمت ملازمت و مشغول گشت . تمت » .
( 1 ) تنگاتنگ : بسيار نزديك و بدون فاصلهء ( معين ) .
( 2 ) تنگ الله اكبر : جايى است در شمال شيراز ما بين دو كوه چهل مقام و بابا كوهى و ممر آب ركناباد از آنجاست ( دهخدا ) . و نيز - بهمن كريمى آثار تاريخى شيراز ص 11 .
( 3 ) دروازهء سعادت : همين « دروازه سعدى » اخير است . كرامت الله افسر تاريخ بافت قديمى شيراز ص 104 و 109 .
( 4 ) سراق / سراغ : ( تركى ) ، نشان پاى آدمى و غيره ( غياث ) .
( 5 ) مغير : ديگرگون و از حالى به حالى برگشته ( نفيسى ) .
( 6 ) موردستان : نام محلهاى است به شهر شيراز معروف و مشهور و در سمت غرب محله درب شاهزاده ، يعنى حوالى دروازه باغشاه كه در قديم به دروازه موردستان شهرت داشته است . كرامت الله افسر - تاريخ بافت قديمى شيراز ص 200 .
( 7 ) اختاجى : به لغت مغولى ميرآخور ، مهتر ، ستوربان ( دهخدا ) . اسبدار سلطنتى ، اصطبلدار خان ( فرهنگ اصطلاحات ) .
( 8 ) شاه شجاع : جلال الدين ابو الفوارس پادشاه فارس ( 723 ه . 786 ه . ) « . . . چراغ خاندان آل مظفر بوده و بعد از پدر در عراق عجم و فارس و كرمان سلطنت به استقلال يافت و پادشاه عادل و عالمپرور و شاعردوست بوده و گويند در ملازمت مولانا -