چون اين نسخ چندان اهميتى نداشتند مورد استفاده قرار نگرفتند و به همين سبب از شرح خصوصيات آنها چشمپوشى شد .
روش تصحيح
اين چاپ بر پايهء نسخهء « م » و مقابله با نسخههاى پ و با تصحيح شده ، اما چون هيچيك از نسخهها عارى از اغلاط و اشتباهات ، خاصه در اعلام ، نبود ، از اين رو با مراجعه به مآخذ معتبر عربى و فارسى صورت صحيح كلمات و اعلام درج گرديد ، و براى سهولت استفادهء خوانندگان همهء سنوات تاريخى كه به عربى مندرج بود با رقم در داخل پرانتز توضيح داده شد . با اينهمه مواردى لاينحل يا مشكوك مانده يا اساسا كلمه ناخوانا بوده است كه اين موارد با نشانهء پرسش مشخص شده است .
ضمنا براى مزيد فايدت ، فصل ششم از كتاب حاضر را با تاريخ افرنج از كتاب جامع التواريخ رشيدى كه جداگانه به تصحيح كارليان چاپ شده است مطابقت داديم و ضميمهء كتاب كرديم . اين ضميمه بسيارى از دشواريهاى اعلام تاريخ فرنگ را روشن مىسازد و محققان را در تحقيق اعلام به كار مىآيد ، و پيداست كه درج اينهمه اختلافات در حواشى كتاب خواننده را سردرگم مىكرد و نتيجهء مطلوب را نمىداد و به همين سبب به پايان كتاب الحاق شد .
بر اهل فن پوشيده نيست كه تصحيح و چاپكردن چنين كتابى كه تاريخ عمومى عالم است و اعلام گوناگون فراوان و غير مأنوس ، خاصه به سبب احتواء به تاريخ چين و هند و مغول و يهود ، دارد و نسخهء منقحى هم از آن به دست نيست تا چه اندازه دشوار است . با آنكه نگارنده در تحقيق نامها و جز آن به قدر وسع و طاقت كوشيده ( كه حواشى متعدد نمايندهء اين امر است ) ، بيقين اين طبع از اشتباه و خطا بدور نيست ، اميدوارم كه خوانندگان دانشمند در هر جا كه به اشتباهى برخوردند از راه لطف و مرحمت نگارنده را آگاهسازند تا به هنگام تجديد چاپ اصلاح شود .
در تصحيح اين كتاب ، چنان كه اشاره كردم ، دشواريهاى فراوان بر سر راه بود ، اما يارى بيدريغ استادان و دوستان دانشمند سبب شد كه از مشكلات و موانع نهراسم ؛