مقدمهء مصحح
به نام خداى توانا دربارهء تاريخ عمومى جهان كتابهاى بسيارى به عربى يا فارسى در دست است . اين كتابها را به دو دستهء بزرگ مىتوان تقسيم كرد : يك دسته كتابهايى هستند كه به نثر فنى و ادبى نگارش يافتهاند و در واقع قصد مؤلفان در اين نوع آثار تنها تاريخنگارى نيست و غالبا مطالب در گرو صنايع لفظى و معنوى و تعقيد و تكلف قرار مىگيرد ، از اين قبيل است كتابهاى جهانگشاى جوينى ، تاريخ وصاف ، ترجمهء تاريخ يمينى ، تاريخ المعجم ، تاريخ اولجايتو ، تاريخ ابن بىبى و در زمانهاى اخير حبيب السير و روضة الصفا و درهء نادره و جز آن كه برخى از اينها جزو متون كهن فارسى به شمار مىآيند .
دستهء ديگر كتابهايى هستند كه به نثر مرسل و ساده نگارش يافتهاند و مؤلفان اين كتب جز تاريخنويسى غرضى نداشتهاند ، از اين قبيل است تاريخ گرديزى ، مجمل التواريخ و القصص ، تاريخ سيستان ، تاريخ بيهقى ، جامع التواريخ رشيدى و . . .
پيداست كه اين گونه كتب براى محققان سودمندتر و سهل الحصول خواهد بود .
تحرير و سادهسازى برخى از كتب تاريخى متكلف كه در زمان ما آغاز شده ( از