چمن سيوّم از روضهء پنجم در ذكر « ترشيز » و « جوين » و « بحرآباد » و « اسفراين » و « جرجان » و « طبرستان »
از جمله ولايات هرات « ترشيز » خطهايست بانواع فواكه و اصناف محصولات آراسته ، آبى « 1 » آنجا از همهء ولايات « 2 » خراسان به مىشود « 3 » و نار شيرين فراوان دارد « 4 » ، و يكنوع نار از آنجا بهراة مىآرند كه او را « طبسى » ميگويند دانهء او خسته ندارد بغايت نازك و شيرين و لطيف ، و نار ارغند عظيم مشهور است « 5 » . و « از قند » و « درونه » و « بيرون » « 6 » از قريهاى ترشيز است . « 7 »
هامش
( 1 ) - مج . مد : آبى . مك : ندارد .
( 2 ) - مج : از همهء خراسان .
مك : از همهء ولايات خراسان .
مد : از همهء مواضع خراسان .
( 3 ) - مج . مك : و نار . مد : و انار .
( 4 ) - مج . مك : و يك نوع نار از آنجا بهرات مىآرند كه او را « طبسى » ميگويند دانهء او خسته .
مد : و يكنوع انار آنجا هست كه آن را « طبسى » ميگويند يك دانه او خسته .
« طبسى » : اين كلمه در نسخههاى مورد استناد ( مليسى ) و ( ملسى ) نوشته است ، و در منابع ديگر آن را طبسى نوشتهاند متن قياسا اصلاح شد .
( 5 ) - مج : ارغند عظيم مشهور .
مك : ارغند مشهور .
مد : و انار ازغند مشهور .
( 6 ) - مج : بيرون ده . مك . مد : بيرون .
( 7 ) - « از جمله بلوكات تربت حيدريه ( ارغند ) مىباشد و از قراء اين بلوك : دهكدهء ارغند كه جاى خوش آب و هوا و درختان ميوه خاصه انار خوب بسيار دارد » راپرت خراسان اما دهكدههائى بنام ( درونه ) و ( بيرون ) در منابع به نظر نرسيد .